11 Aylık Bebek Gelişimi

11 Aylık Bebek Gelişimi

 

Bebeğin tam 11 aylık oldu. Artık söylenenleri kavrayabiliyor, bazen anlamlı kelimeler söyleyebiliyor ve her şeyi net olarak görebiliyor. Dahası da var! İşte 11 aylık bebek özellikleri!

11. Ayın Sonunda Bebeğin Neler Yapabilir?

Bir ayın daha sonu geldi! Bebeğinin neredeyse 1 yaşında olduğu bu dönemde 11 aylık bebek neler yapar diyorsan, hemen aşağıdaki maddeleri okumaya başlamalısın!

  • Eşyalara tutunarak yürüyebilir.
  • Bir anlık ya da daha uzun süre desteksiz ayakta durabilir, belki birkaç adım atabilir.
  • Küçük bir cismi baş ve diğer parmaklarının herhangi bir yerini kullanarak kaldırabilir.
  • “Hayır” kelimesini artık anlıyor olmalıdır.
  • Anlamını bilmeden “anne, baba” ya da başka birkaç kelimeyi daha söyleyebilir.
  • İsteklerini ağlamadan işaretle gösterebilir.
  • Kendi başına fincandan su içebilir.
  • Sevdiği insanlara ve oyuncaklara karşı ilgi duyar.
  • Top oynayabilir hatta topu attığında sana geri yuvarlayabilir.
  • Kendince bir dil geliştirebilir.
  • Düşmeden ayakta durabilir.
  • Kaşığı ağzına götürebilir.
  • Kesin komutları algılar ve yapmaması gerekenleri anlar.
  • Taklit yoluyla öğrenir.

Not: Bazı bebekler bu gelişim aşamalarından birkaçına erişemeyebilir. Konu ile ilgili endişen varsa mutlaka doktoruna danışmalısın. Ayrıca prematüre bebekler bu aşamalara aynı doğum yaşındaki bebeklere göre daha geç ulaşırlar.

Bebeğinin 1. Yaşını Kutlamaya Hazır Mısın?

Veee neredeyse bebeğin 1 yaşında! Geçen sene bu günlerde bebeğini kucağına almayı beklerken, şimdi 1. yaşını kutlamaya hazırlanıyorsun. Her şeyin çok güzel ve kusursuz olmasını istediğini tahmin ediyoruz. Nitekim Öyle de olacaktır. Sadece Biz eksik olacağız orada..

11 Aylık Bebeğin Gelişimi İçin Neler Yapılır?

11 aylık bebeğinin neler yapabildiğini sıraladık. Peki sen bebeğin için neler yapabilirsin?

  • Takıp çıkarabileceği oyuncaklarla oynaması, 11 aylık bebek için zeka geliştirici oyunlararasındadır. Oyuncakları sürekli yerine takıp çıkardıkça, el becerisi gelişecektir. Böyle oyuncaklar almayı tercih etmelisin. Ayrıca oyuncak nerede oyununu oynayabilirsin. Bu oyunda, ebeğin saklanan oyuncağı azimli bir şekilde aradığına tanık olacaksın. Eğer oyuncağı bildiği bir yerde değilse bile, aramaya devam edebilir. Bazen küçük bir yardımın ya da verdiğin ipucuyla bulabilir.
  • Ona kocaman resimleri olan hareketli kitaplar alabilirsin. Resimler ilgisini çeker ve sen tüm resimlerin anlamlarını öğretip, daha sonra sorduğunda küçük parmaklarıyla işaret ettiğini görebilirsin.
  • Ona masal kitapları okumalısın. Her zaman pür dikkat seni dinleyemez ama hoşlandığı masalları defalarca okumanı isteyebilir. Buna da hazırlıklı olmalısın. Bebeğine karşı sabırla okumaya devam etmelisin. Hatta bir sayfayı işaret ederse o sayfayı daha yavaş okumanı tavsiye ediyoruz. Kitap okuman ile bebeğinin hem dili hem de kavrama kabiliyeti gelişecek. Üstelik okuma seansları bebeğinin ilerde kitapları sevmesi için ilk adımları olabilir.

Bebeğime Konuşması İçin Nasıl Yardım Edebilirim?

Bebeğin bir anda ne kadar hızlı büyüdü değil mi? Ağlama dönemlerinden ses çıkarmaya, seslerden anlamlı kelimelere geçişte zamanın su gibi aktığını biliyoruz. Şimdi de konuşma zamanı yaklaşıyor. Hızla yaklaşan konuşma zamanına ayak uydurmak için bebeğine yardımcı olmalısın. Nasıl mı? Aşağıdaki maddeleri inceleyebilirsin.

  • Her Şeyin Adını Söyle:

Banyo, küvet ayakkabı, burun, mutfak, anne, baba gibi her şeyin adını söyleyin. Bunları defalarca ve yavaşça söyleyebilirsin. 11 aylık bebek hangi kelimeleri söyler sorusunun bir cevabı yok, ancak sen ona herşeyin adını söylediğin sürece bebeğinin söylediği kelimelerin listesi uzayacaktır, bize güvenebilirsin.

  • Onu Da Dinle:

Hep sen konuşacak değilsin. Evet, öncelik senin, çünkü sen öğreticisin ama konuştuğun kadar onu da dinlersen ve ses çıkarmasına izin verirsen konuşmasını hızlandırırsın. Bazı sözcüklerini anlayamayacaksın o zamanda ona işaret ederek “topu mu istiyorsun?” gibi hedef odaklı sorular sorarak ne söylemeye çalıştığını anlayabilirsin.

  • Kavramları Öğret:

Sıcak-soğuk, boş-dolu, büyük-küçük, ıslak-kuru gibi kavramları ona sabırlı bir şekilde öğretebilirsin. Örneğin sıcak ve soğuk kavramını dokunsal olarak yapabilirsin. Elini hafifçe sıcak bir bardağa ya da kalorifere değdirip “bak bu sıcak” dediğinde ya da sıcak bir bardak için parmaklarını hafifçe değdirerek “bu çok sıcak, cızz” gibi sözcüklerle sıcak kavramını daha kolay öğretebilirsin. Soğuk için de buza değdirebilirsin. Tüm kavramları dokunsal ve görsel olarak ifade ederek, onun aklında pekiştirmesini sağlamalısın.

  • Ayrı Şahıs Olduğunuzu Kabul Et:

Bebeğin anne karnından ayrıldığından ve göbek bağınız kesildiğinden beri bir değilsiniz. O ve sen ayrı kişiliklersiniz. Bunu anne olarak kabul etmelisin. O nedenle birçok annenin düştüğü hataya düşüp “diş çıkartıyoruz” “uyku problemimiz var” gibi cümlelerden uzak durmalısın. “Sen ve ben yemek yiyeceğiz” “anne ile bebek parka gidecek” gibi cümleler kurmalısın. 11 aylık bebek nasıl eğitilir diye düşünürken, bebeğinin kendini senden bağımsız biri olarak kavraması için elinden geleni yapmanı öneririz.

  • Sebep-Sonuç İlişkisini Açıkla:

Bebeğine her şeyin bir nedeni olduğunu açıklayabilirsin. Örneğin; “Düğmeye basarsan ışık yanar”, “Kitabın sayfasını koparırsan bir daha okuyamayız” “ Mama tabağını yere atarsan yemek yere dökülür.” gibi anlayabileceği bilgiler verebilirsin. Böylece ezberden daha çok öğrenmeye yönelir.

  • İkinci Dil Gelişimi:

İki ya da üç dil biliyorsan bebeğinle o dili konuşmaktan çekinmemelisin. Sakın bebeğin iki dili aynı anda öğrenirken, zorlanacak diye endişe etme. İki dili aynı anda öğrenirken bazı kelimeleri birbirine karıştırabilir. Fakat zamanla her şey rayına oturur. Öğrendiği dillerden hangisi daha baskınsa –etrafında en çok kullanılan dil- o dili daha iyi öğrenecektir.

  • Televizyon, Tablet ve Telefondan Uzak Tut:

İleride dikkat eksikliği ve öğrenme problemlerinin yaşanmaması için 11 aylık bebek zeka gelişimini desteklemek önemlidir. Bu sebeple 2 yaşa kadar televizyon izletmemeni, eline tablet ya da telefon vermemeni öneririz.

11 Aylık Bebeğin Beslenmesi

Onbirinci ayda da bebeğinle ailecek sofraya oturmalısınız. Bu ay sizin ailecek yediğiniz besinlerin çoğunu yiyebiliyordur. –tuzsuz ve baharatsız olarak.- 11 aylık bebek beslenmesi 10. aydan farklı yeni bir şey içermez, beslenmesine özel bir besin eklemene gerek yok. Yasak olan besinleri vermeden her yediğini daha pütürlü bir halde yedirmelisin. Mevsim koşulları uygunsa şeftali, çilek, kavun ve karpuz gibi meyveler aklını başından alacaktır. Onları çok ezmeden eline verebilirsin. Eğer bu meyvelerin mevsimi değilse pütürlü elma püresi de verebilirsin. Ayrıca her geçen gün besinlerindeki pütür oranı da arttırmalısın.

Bebeğinin beslenmesiyle ilgili daha ayrıntılı bilgi için 9- 12 aylık bebek beslenmesi sayfamızı inceleyebilirsin.

Bebeği Sütten Kesme Yöntemleri

Şimdi, bebeğinin beslenmesiyle ilgili aklını sıkça kurcalayan bir konu üzerinde durmak istiyoruz: Bebeği sütten kesme!

Bebeğini sütten kesmek için farklı yollar deneyebilirsin. Fakat sihirli bir formül arıyorsan, henüz o mucize bulunmadı. Sütten kesmek için öncelikle doğru zamanı belirlemeli, daha sonra sana ve bebeğine uygun yöntemi bulmalısın. Bebeği sütten kesme yöntemleri arasında en bilinenleri “Bir anda sütten kesme” ve “Azaltarak kesme”dir.

  1. Azaltarak Sütten Kesme:

İnan bize bebeğin için en faydalı yöntem adım adım azaltarak memeden kesmektir. Bu hem kolay hem de en zararsız yöntemlerden biridir. Böylece bebeğini zorlayarak değil, alışkanlığını değiştirerek sütten keseceksin.

Bebeğinin bir öğüne ilgisini yitirdiğini gördüğünde o öğünü atlatmayla başlayabilirsin. 11 aylık bebek kaç öğün yemeli gibi bir soru aklını kurcamalısın. Ayına ya da yaşına bağlı olarak başka bir yiyecek verebilirsin. İlerleyen haftalarda da bu yöntemi diğer öğünler için uygulamaya devam edebilirsin. Böylece emme ihtiyacı azalır ve emzirme biter.

Bazı durularda ona emzirmeyi hatırlatan alanda bulunmamak, emzirme vaktinde parka oynamaya gitmek veya başka bir öğün ile geçiştirmek de oldukça faydalıdır.

  1. Bir Anda Sütten Kesme:

Birçok anne bebeğini sütten kesmek için bir anda sütten kesme yöntemini uyguluyor. En az 1 yaş ve üstü çocuklar için geçerli olan bu yöntem, sadece anne sütü ile beslenmeyen zaten başka gıdaları almaya alışık olançocuklara uygulanır. İğrendirme ve ayrılma olmak üzere iki farklı aşaması vardır.

  • İğrendirme, annenin memesinin tadını değiştirerek bebeği şaşırttığı bir yöntemdir. Memeye acı biber, hardal gibi bebeğe itici gelebilecek tatlar sürülerek memeden iğrendirmedir. Böylece bebek sütten kesilir.
  • Ayrılma, annenin çocuğunu birkaç günlüğüne bırakması ile gerçekleşir. Örneğin birkaç günlüğüne seyahate gidebilir, bebeğini annene, babasına, bakıcısına ya da başka bir akrabana bırakabilirsin. Bazı bilim insanları, annenin verdiği güven hissine zarar verdiği için bu yöntemin 1 aylık bebek anne ilişkisi için çok doğru olmadığını savunmaktadır. Bu yöntemi denerken, bunu da göz önünde bulundurmalısın.

11 Aylık Bebeğin Uyku Düzeni

On birinci ayda bebeğinin uykusu oldukça düzenlidir. 11 aylık bebek gündüz uykusu daha kısa, gece uykusu ise daha uzun olur. Hatta gece uykusu 10-12 saati bulabilir. Arada bir de olsa uyuyamama veya uykuya geçememe problemi yaşayabilir. O zaman yapacağın en güzel şey bebeğine yatmadan önce ılık ve rahatlatan bir banyo yaptırmaktır. Eğer şimdiye kadar her gece uykusundan önce banyo yaptırmaya alıştırmadıysan şu an tam zamanı. Bebeğin tüm gün yerlerde dolaşmaktan ve kendi başına bir şeyler yapmaya başladığından yorulacak ve ılık bir banyo ile daha rahat uyuyacaktır.


Mutlaka Bilmen Gerekenler

Bebeğim Yürümeye Başladı, Ayakkabı Almalı Mıyım?

Onbirinci ayda bebeğin yavaş yavaş yürümeye başlayabilir. Hatta sıralamadan yürüyüşe geçmiş olabilir. Senin bebeğinin durumu da buysa ayakkabı almak için acele etmemelisin. Eğer mevsim uygunsa yalın ayak yürümesi ayak kaslarının gelişimi için çok faydalıdır. Mevsim uygun değilse evde çorapla yürütebilirsin.

Bebeğin çok iyi yürümeye başlayana dek ayakkabı almana gerek yok. Eğer çok iyi yüremeye başladıysa, 11 aylık bebek ayakkabısı sert ve kalın tabanlı olmamalı, çünkü böyle ayakkabılar ayağının burkulmasına sebep olabilir. Deri, elastik ve yumuşak ayakkabılar yeni yürümeye başlayan bebekler için daha uygundur.

Bebeğim Sık Sık Düşüyor Nasıl Davranmalıyım?

Bebeğin büyüyor ve hareketleniyor. Ne zaman neyi yapabileceğine şaşrdığın bu dönemde, aklındaki soru 11 aylık bebek yürür mü, olabilir. Yürüyebilir, ancak düşe kalka yürüyebileceği için sık sık düşmesine hazırlıklı olmalısın. Bu evinin ortamını hazırlaman gerektiği anlamına geliyor. Belki de bebeğin her üç denemesinin ikisinde yere düşecek. Bazen bu duruma sinirlenip hırs yapıp tekrar düşecek, bazense ağlamaya başlayacak. Bu noktada senin tepkinin çok önemi var. Eğer her düştüğünde koşup onu kaldırır ve “hıy, ayy” gibi ani tepkiler verirsen zamanla ağlamaya başlayacağını –özellikle canı yanmadığında bile- göreceksin. Sana tavsiyemiz gerçekten kötü düşerek ağlamaya başlamadıysa, ona düşmesinde sanki komik bir şey olmuş gibi gülmelisin. Bu hareket ona güven verecek ve denemelerini durdurmayacaktır. Tabii sadece seni güldürmek için de kendini yere atmadığına emin olmalısın.


Aşı Takvimi

On birinci ayda bebeğinin aşı takvim boş. Bebeğinin aşı takvimi hakkında bilgi edinmek için, Ay Ay Bebek Aşı Takvimi: Bebeğinin Olması Gereken Aşılar Nelerdir? yazımıza bakabilirsin.

10 Aylık Bebek Gelişimi

10 Aylık Bebek Gelişimi

 

Bebeğin bu ay ayaklanabilir. Tam 10 ay boyunca öğrendiği tüm becerileri sana sunmanın yanı sıra, bu ay ayaklandığı için dünyaya daha yüksekten bakacak. işte, 10 aylık bebek hakkında her şey

10. Ayın Sonunda Bebeğin Neler Yapabilir?

Bebeğinin bir hayli hareketlendiği bu dönemde, 10 aylık bebek ne yapar sorusunu aşağıda cevaplandırdık.

  • Bebeğin bu ay sana ya da bir yere tutunarak ayağa kalkabilir.
  • Oyuncağını almaya kalktığında karşı koyabilir.
  • Yüzüstü yatarken oturur duruma geçebilir, oturur durumdan ayağa kalkabilir.
  • Bir anlık ayakta kalabilir.
  • İsteklerini işaret edebilir, ağlamadan belli edebilir.
  • Küçük cisimleri başparmak ve diğer parmaklarını kullanarak kaldırabilir.
  • El sallayabilir ya da alkış yapabilir.
  • “Sıralama” adı verilen bir yere tutunarak yürümeye başlayabilir.
  • “Ce-eee” oyununu kendi başına başlatabilir.
  • “Hayır” kelimesini anlayabilir ama her hayır dendiğinde uygulamaz.
  • Bir cismi isteyerek elinden bırakabilir.

Not: Bazı bebekler bu gelişim aşamalarından birkaçına erişemeyebilir. Konu ile ilgili endişen varsa mutlaka doktoruna danışmalısın. Ayrıca prematüre bebekler bu aşamalara aynı doğum yaşındaki bebeklere göre daha geç ulaşırlar.

Neredeyse Bebeğinin 1. Yaş Günü Geldi, Çattı

10. Aylık Bebeğin Gelişimi İçin Neler Yapılır?

Artık büyüyen ve sana derdini anlatmaya çalışan bebeğinin gelişimine katkı sağlamanı kolaylaştıracak fikirlerimiz var. 10 aylık bebek nasıl eğitilir diye soruyorsan, aşağıdaki iki maddeyi uygulayabilirsin.

Konuş Onunla:

10 aylık bebeğinin gelişimi için onunla sürekli konuşmalısın. İşaret ettiği veya söylemeye çalıştığı birşey varsa, bebeğine onun ne olduğunu net bir şekilde söylemelisin. Örneğin suyu veya oyuncak bir treni gösterdiğinde “evet o bir tren ya da su mu istiyorsun?” gibi net cevaplar vermelisin.Tabii bunları yaparken hemen konuşamayacağını göz önünde bulundurmalısın. Sonra hayal kırıklığına uğrama! Fakat şunu da unutma bebeğin bir taklitçi ve söylediğin her şeyi kaydediyor. Söylediklerin bu ya da anlattıkların ileri de konuşma olarak geri dönecek…

Gün boyu yaptığın şeyleri anlatabilirsin. Yemekten bahsedebilir, eğer çalışıyorsan işin hakkında bir iki cümle kurabilirsin. 10 aylık bebek nelerden anlar diye düşünüp, bulduğun cevaba göre onunla konuşmayı azaltmamalısın.

Kağıt – Kalem Almalısın:

Bebeğine defter ve kalemler alabilirsin. Tabii bu araçların mutlaka bebeklere uygun ürünler olmasına dikkat etmelisin. Henüz bir Picasso olamayacak ama yaptığı her çizim ve şekiller el ve göz koordinasyonu için çok önemlidir. Fakat hangi elini kullanırsa kullansın asla müdahale etmemelisin. Sağlak ya da solak olması önemli değildir ve hangi elini kullanacağına bebeğin karar vermelidir.


10 Aylık Bebeğin Beslenmesi

Geçen ay sizinle masaya oturmaya başlayan bebeğin bu ayda masadaki yerini mama sandalyesi ile almalı. Artık meyveleri daha pütürlü bir şekilde eline verebilirsin. Bu ay bebeğin ek gıdaya alışmış olup anne sütü veya mama istemeyebilir ya da tam tersi daha düşkün olabilir. Ancak, 10 aylık bebek ne yemeli diye soruyorsan, şunu aklından çıkarma sakın; anne sütü ya da mama da gerekli, ek gıda da… Bu noktada bebeğin ile beslenmesi hakkında dengeyi iyi kurmalısın. Bu konuda doktorundan bilgi alabilirsin.

Bebeğine gıda olarak kendiniz için yaptığın yiyeceklerden vermeye başladıysan veya başlamayı düşünüyorsan bunları tuzsuz ve baharatsız yapmaya özen göstermelisin. Yemekleri ayrı yapmak yerine, tuz ve baharatını atacağın anda bebeğin için bir parça ayırarak kendiniz için yaptığına tuz ve baharat ekleyebilirsin.

Bebeğin için hazırlayacağın sebze püreleri için çeşitli tariflerin olduğu Bebeği Ek Gıdaya Geçen Annelerin Kurtarıcısı: Sebze Püreleri adlı yazımıza bakmanı tavsiye ederiz.

Bebeğimi Memeden Ne Zaman Kesmeliyim?

Bebeğin artık 10. ayına girdi ve emzirmeye devam ediyor musun? Eski özgür günlerini özledin mi? Artık memeden kesme vakti geldi mi? Bu sorular ile kafan mı karışıyor ya da her kafadan bir ses mi çıkıyor?

Şimdilik bu sorunları unut! 10 aylık bebek nasıl beslenmeli sorusuna cevabımızda, hala anne sütü önemli bir yerde. Hatta, bebeğinin ilk 2 yılında anne sütü vermeni tavsiye ediyoruz. Eğer sütün varsa emzirmeye devam etmen hem bebeğinle güven ilişkisi açısından hem bebeğinin organ ve doku olgunlaşmasını sağlamak açısından önemli.

Eğer yeterince anne sütün yoksa ve ilk 6 ay sadece anne sütü verebildiysen ne mutlu sana ve bebeğine. Bunu düşün ve mutlu ol! 6. aydan sonra bebeğinin öğünlerine ek gıda ekleyerek beslenme düzenini değiştirdin. Böylece emzirme zamanları da tek ya da iki öğüne indi. Eh, işe başladıysan mecburen sütünü sağarak biberonla vermeye de başladın. Verebildiysen sadece akşam ya da sabah meme ile beslemeye de devam ederek 10. aya geldin. Gerek emzirerek gerekse de anne sütünü sağarak devam edebileceğin kadar emzirmeye devam etmen muhakkak iyi olur. Bunu düşünerek kendini motive edebilirsin. Etrafın dediklerini çok da önemseme.

Bebeğinin bu dönem beslenmesiyle ilgili daha fazla bilgi istiyorsan, 9- 12 aylık bebek beslenmesi sayfamıza bakabilirsin.


Mutlaka Bilmen Gerekenler

Tuvalet Eğitimi Vermeye Başlamalı Mıyım?

Yeni nesil tuvalet eğitimi konusunda eski nesle oranla acele etmemektedir. Bunun başlıca nedeni eskilerin ıslak bezden kurtulma çabaları olabilir. Yeni nesil hazır bez kullanabilme özgürlüğüne sahip olduğu için acele etmez. Çünkü bezler fazlasıyla emicidir ve bebeği rahatsız etmez. O nedenle annen senin tuvalet eğitimini 10. ayda vermiş olsa bile, sen buna mecbur değilsin. Bebeğinin hazır olmasını beklemelisin.

Peki, tuvalet eğitimi için 2,5- 3 yaşa kadar beklemek doğru mudur? Aslında tuvalet eğitimi için doğru zamanlama 18. ay ile 2,5 yaş arasıdır.
Bunun nedeni bebeğin 18 aylık olduktan sonra mesane ve bağırsak için gerekli kas kontrolünü kazanılmış olur. Hem beden fonksiyonları hem de ifade etme becerisi artar. Üstelik dikkat süresi de daha fazla artmış olur.

Bebeğim Tuvalet Eğitimi İçin Hazır Mı?

Tuvalet eğitimi verirken çok sabırlı olmalısın. Aksi halde çocuğun inatlaşmaya kadar götürebilir, çişini ve kakasını tutmaya hatta hiç yapmamaya çalışabilir. Bu durumun gerçekleşmemesi için bebeğinin tuvalet eğitimine hazır olmasını beklemelisin. Aşağıdaki maddeler senin bebeğin için de geçerliyse bebeğin tuvalet eğitimi için hazırdır.

  • Bebeğin 3-4 saat gibi bir sürede altını ıslatmadan durabiliyor mu?
  • Kısa komut cümlelerini anlıyor ve yerine getirebiliyor mu?
  • Uykudan önce ya da uyku sırasında sıvı almadan uyuyor ve uykudan kalktığında altı kuru oluyor mu?
  • 5 dakikadan uzun bir süre aynı pozisyonda oturabiliyor mu?
  • Dışkılama zamanı düzenli mi veya çömelme, mimik hareketleri veya sözle kaka yapacağını anlıyor musun?
  • Bezi kirlendiğinde rahatsız olup değişmesini istiyor mu?

Bu sorulara cevabın evet değilse, biraz daha beklemeni ve bebeğinin tepkilerini gözlemlemeni tavsiye ediyoruz.

Kendine Biraz Zaman Ayırmaya Başlayabildin Mi?

Hamilelikti, doğumdu, emzirmeydi, ek gıdaydı derken bir senedir hatta daha fazla pek kendine zaman ayıramamış olabilirsin. Spora başlayarak kendine biraz olsun zaman ayırmak istemez misin?

9 Aylık Bebek Gelişimi

9 Aylık Bebek Gelişimi

 

Bebeğin ile iletişim kurman daha eğlenceli ama eski aylara göre bir o kadar da yorucu. Ayrıca çok dikkatli olman gereken bir dönemdesin. Ayrıntıları merak ediyorsan 9 aylık bebek özellikleri hakkında her detay burada!

9. Ayın Sonunda Bebeğin Neler Yapabilir?

Bu ayın da sonuna geldin! 9 aylık bebek hangi hareketleri yapar diye soruyorsan, aşağıdaki cevapları inceleyebilirsin.

  • Kendi başına emekler.
  • Bir yere tutunarak ayakta durmaya başlar.
  • Bazı bebeler tutunarak sıralamaya başlayabilir.
  • Yüzüstü pozisyondan oturur duruma geçebilir.
  • Uzaktaki bir oyuncağı yakalamaya çalışabilir.
  • El oyunları oynayabilir, ellerini çırpabilir.
  • Ulaşmak istediği şeyler için çeşitli yollar deneyebilir. Örneğin uzaktaki bir oyuncağının önünde yastık varsa onu itebilir. Düşen nesneleri takip edebilir.
  • Fincan ya da bardaktan tek başına su içebilir.
  • Farkına varmadan anne-baba diyebilir.
  • Top oynayabilir. Sen ona atarsan oda sana geri atabilir.
  • Hayır, cız, evet gibi sözcükleri anlayabilir. Her zaman uygulamasa bile…
  • Duyduğu sesleri taklit edebilir.
  • Yabancıları ayırt edip tepki verebilir.

Not: Bazı bebekler bu gelişim aşamalarından birkaçına erişemeyebilir. Konu ile ilgili endişen varsa mutlaka doktoruna danışmalısın. Ayrıca prematüre bebekler bu aşamalara aynı doğum yaşındaki bebeklere göre daha geç ulaşırlar.

9. Aylık Bebeğin Gelişimi için Neler Yapılır?

Peki, 9 aylık bebek zihinsel gelişimi için neler yapabilirsin? Aşağıda bu soru için cevaplar sıraladık.

  • Dokuzuncu ayda bebeğinin gelişimi için farklı boylarda oyuncaklar alabilir onları üst üste birlikte dizebilirsin. Kırılmayan oyuncakları birbirine vurmayı gösterebilirsin.
  • Çıkartılabilir şekilli oyuncaklardan satın alabilir birlikte onları çıkartıp yerine takabilirsin. Hatta onu yüreklendirmeli ve kendi yapması için heveslendirmelisin.
  • Bu aylarda küplerle oynayabilir. Yumuşak küpleri farklı renklerde alıp renk alıştırması yapabilirsin.
  • Ellerinle yüzünü kapatıp “anne nerede?” oyunu oynayabilirsin. Ellerini açınca “anne burada” diyebilirsin. Biraz ce eee oyununa benzese de anne, baba gibi kavramlara alışmasını sağlayabilir.
  • El çırpmasına yardımcı olabilirsin. Henüz el çırpmayı öğrenmemişse ellerini hafifçe açıp birbirine hafifçe vurarak nasıl yapılacağını gösterebilirsin. Fakat sakın zorlama, vakti geldiğinde kendi kendine de yapabilecektir.
  • Tüm uzuvlarının ismini söyleyerek gösterebilirsin. Örneğin “bu senin burnun, bu benim burnum” gibi hem onun hem de senin uzuvlarını göstererek daha kolay anlamasını sağlayabilirsin. Böyle bir alıştırma, 9 aylık bebek dil gelişimi için olumlu olacaktır.
  • Bebeğinle ver-al oyunu oynayabilirsin. Böylece vermek ve almak kelimelerini de algılamış olur.

Bebeğinin Değişimini Fotoğraflarda Gör!

Bebeğin büyüyor! Her an yanında olduğun için bir başkasına oranla bunu farketmek senin için daha zor! Ama tabii ki bu değişimi kaçırmayı ve bu zamanların bir hatırası olmadan geçip gitmesini istemezsin. O yüzden bebeğinin bu dönemdeki halinin fotoğraflarını çektirebilirsin! Hatta 9 aylık bebeğinin kardeşi varsa, hep birlikte çektirilecek bir fotoğraf hem senin için hem de onlar için çok güzel bir anı olabilir. Ayrıca bebeğinin hırka, tulum, zıbın gibi sürekli giydiği kıyafetlerin dışında başka kıyafet içinde görüp, keyiflenebilirsin.

9 Aylık Bebeğin Beslenmesi

Dokuzuncu ayda bebeğin kesinlikle sofrada size eşlik etmeli. Yemeğini önceden vermiş olsan bile masa sandalyesi ile yanınızda oturtup taze besinler denemesine izin verebilirsin. Her geçen gün bir öncekine göre daha pütürlü bir gıda ile alıştırma yapabilirsin.

Bu hareket ile sofra kurallarını öğrenir ve sizinle sosyalleşir. Onu çok özel durumlar dışında her yemek yediğinizde oyun alanına terk etmeyin.

Mama sandalyesinde mutlu olması için renkli çatal, kaşık ve tabaklar alabilir onun dikkatini masada tutabilirsin.

Kendi Kendine Yemek Yeme

Annelerin bu dönemde sık sık karşılaştığı sorunlardan biri ile karşı karşıya olabilirsin. 9 aylık bebek yemek yemiyor ve kendi kendine yemek için ısrarcı davranıyorsa, sana önerilerimiz şunlar:

  • Kaşığı ne zaman yaklaştırsan eline saldırıyor ve kendi kendine yemek yemek istiyorsa kaşık kullanmasının zamanı geldi demektir. Bebeğin artık büyüyor ve bağımsızlık onu çağırıyor. Hevesini kırma! Muhtemelen ilk aşamalarda eline verdiğin bebek kaşığını sadece sallayacak, daha sonra gözlem yeteneği fazlaysa kaşığı doldurup ağzına götürmeye de çalışacaktır.
  • Kaşıkla yedirmek işkence haline geliyorsa eline parmak besin verebilirsin. Hem senin verdiğini yiyebilir hem de elindekini kemirebilir.
  • Ne yaparsan yap, yemek zamanını savaş ve inatlaşma haline getirme! İleride birçok annenin yaptığı gibi tablet ile oyalandırmak ve uzun yemek seansları yapmak istemiyorsan sakinliğini korumalı ve yemekten başka bir şeye odaklanmamasını sağlamalısın. “Bak uçak geliyor!” gibi sesli oyunlar tabletten izlediği her hangi bir çizgi filmden daha sağlıklıdır.
  • Beslenmekte zorlandığın zaman tabağa mümkün olduğunca az yiyecek koymalısın. Bebek aç olduğu için yemeli sen istediğin için değil. Eğer kesinlikle daha fazla istemiyor veya hiç yemiyorsa tabağı önünden al ve o öğünü bitir. Bunun ardından da sakın aç kaldı düşüncesiyle kraker, bisküvi gibi iştahını kapatacak gıdalar verme. Bu gıdaları vermezsen bebeğin bir sonraki öğünü daha iştahla yiyecektir.

Daha detaylı bilgi için, Bebek Beslenmesinde BLW Metodu Nedir? Avantajları Nelerdir? yazımızı okuyabilirsin.

Bebeğimin Yeme Alışkanlığının Bozuk Olmaması için Ne Yapabilirim?

İleride yeme alışkanlığından şikayet etmemek için şimdiden önlemini almalısın. Tabii bu o kadar kolay bir şey değil. Özellikle bebeğine sen bakmıyorsan. İnan bize bakıcıya laf geçirmek, ailene laf geçirmekten daha kolay olacaktı . Ancak aşağıdaki maddeleri uygular ve 9 aylık bebek öğünlerini buna göre şekillendirirsen, bebeğine sağlıklı bir yeme alışkanlığı aşılayabilirsin.

  • Tatlıyla Tanıştırma:

Büyük bir kardeşi yoksa reçelleri ve tatlı bisküvileri 1 yaşından sonraya erteleyebilirsin. Ayrıca meyveyi de kısıtlamalısın. Sırf bebeğin yemek yesin diye tatlı bisküvi, pasta ve reçeli ödül olarak vermek bunu bir alışkanlık haline getirecektir. Arada nadir de olsa bir ödül koyabilirsin ama alışkanlık olursa önüne geçemezsin.

  • Beyaz Un:

    Aslında bu sadece bebeğinin değil, senin de uzak durman gereken bir beyaz. Sen beyaz ekmek yerken bebeğinin çavdar ekmeyi yemesini bekleme lütfen. Önce sen pizza, bisküvi, pasta ve kraker gibi şeylere hayatında kısıtlama getir. Sonra bebeğin de sana ayak uyduracaktır, emin ol. Unutma, tam tahıl candır.

  • Bebeğe Şeker Verme:

    En baştan yiyeceklerini şekerle tatlandırırsan daha sonra kısıtlaman zor olur. Az miktara bile gerek yok inan bize…

  • Bebeğe Tuz Verme:

Bebeğinin yemeğinin içinde bulunan doğal miktardaki tuz oranından başka tuza ihtiyacı yok. Sağlıksız beslenmesine neden olacak tuzlu gıdaları 9 aylık bebek ek gıdaları arasına sokmanı tavsiye etmiyoruz.

  • Sütün İçine Bir Şey Katma:

    Bebeğine verdiğin sütü daha iştahla içmesi için içine kakao, şeker, muz gibi tatlandırıcılar katma. Sütü sade içmeye alışsın. İleride zaten süt içmek istemiyorum diye huysuzluk yapacağı zaman bu gıdalara ihtiyacın olabilir. O zamana kadar kafasını bulandırma.

  • Taneli Gıdalar Ver:

Sürekli ezilmiş şeyleri vermeye devam etme. Artık parmak yiyecek dediğimiz taneli yiyecekler de ver ki bebeğin tembelleşip çiğneme konusunda yetersiz kalmasın.

  • Suçluluk Hissetme:

Sakın bunları yaparken diğer çocuklar bu tatları biliyor diye suçluluk hissetme sen doğrusunu yapıyorsun. Bebekler bilmedikleri bir tadı zaten isteyemezler. Dolayısıyla neler kaçırdığının farkında değil. Bu yiyecekleri öğrenme yaşına geldiğinde zaten isteyecek. Şimdiden hücrelerini gereksiz yere açıp ileride kilo problemi veya diş çürümesi yaşamasına gerek yok.

Aklında hala bir takım sorular varsa, 9- 12 aylık bebek beslenmesi sayfamızı incelemeni öneririz.


9 Aylık Bebeğin Uyku Düzeni

Bu dönemde bebeğinin gece uyanmaları azalmıştır. Hatta diş çıkarma ya da gaz gibi sorunları yoksa gece uyanması hiç kalmamış bile olabilir. Bu yönüyle, 9 aylık bebek uyku rutini senin açından rahatlatıcıdır.

Fakat bazen 9. ayda gündüz uykularında problem olmaya başlayabilir. Normalde sabah ve öğleden sonra birer defa olmak üzere alıştırdığın uyku düzenini kesmek isteyebilir.

Bu her bebek için geçerli olmaz ama senin bebeğin böyle bir isyan bayrağı kaldırmaya başladıysa, gündüz uykusunu bire indirebilirsin. Önemli olan uykunun faydalı olup olmadığıdır, unutma. Tabii bu durumu çok dikkatli gözlemlemen gerekir. Gündüz uyumayı reddedip gün içinde huysuz ve mutsuz oluyorsa, o uykuya hala ihtiyacı var demektir.

Durum bu şekilde gelişiyorsa 5. Ayda anlattığımız “Bebeğinin Düzenli Öğle Uykusu için Uygun Ortamı Sağlama” önerilerinden yararlanabilirsin.

Bazı bebekler gece uykularını azaltmaya çalışır. Hatta, önceki aylarda daha düzenli uyuyorken, şimdi gece uyanık kalıp oyun oynamak istiyor olabilir. Böyle bir durumla karşı karşıya kaldıysan, 9. ay bebek uyku düzenini sağlamak için aşağıdaki önerileri uygulayabilirsin.

  • Uyku Öncesi Banyo: Bebeğini temizlemek için değil, rahatlatmak ve sakinleştirmek için banyo yaptırabilirsin. Sıcak ve oyunsuz bir banyo onu sakinleştirip uyku getirici bir hale sokacaktır.
  • Uyku Atmosferi Yaratma: Işıkları karartabilir, varsa jaluziyi indirip daha loş ve karanlık bir ortam sağlayabilir. Dikkatini çekebilecek oyuncak gibi nesneleri gözünün önünden kaldırabilirsin.
  • Gece Lambası: Bazı bebeklerde oluşan karanlıktan korkma eğiliminin senin bebeğinde de başladığını hissediyorsan, azcık ışık veren ve fişe takılan ışıklardan veya gece lambası kullanarak bebeğinin daha huzurlu olmasını sağalayabilirsin.
  • Masal Okuma: Bebeğinin altını değiştirdikten ve pijamalarını giydirdikten sonra ona güzel bir şarkı söyleyebilir veya masal okuyabilirsin. Bu yöntem 9 aylık bebek nasıl uyutulursorusuna bir cevap olmasının yanı sıra, bebeğinin kelimelere aşina olabilmesi ve ilerde telaffuzunun düzgün olması için de iyi bir yöntemdir. Bunları yaparken yatağında olmasına özen göstermelisin. Kanepe, koltuk veya oyun alanı gibi bir yerde olursa kaçma ve hareket etme duyguları kabaracaktır. Özellikle sakinleştiren şarkıları veya basit öyküleri tercih etmelisin. Mümkün olduğunca öyküyü canlı ve öyküye uygun tonlarda değil, sakin ve monoton bir şekilde okumalısın.
  • İyi Geceler Nesnesi: Bebeğinin belli bir uyku nesnesi varsa, onu yanına bıkabilirsin. Bu bir hayvan, elinde tutmaktan hoşlandığı battaniye veya oyuncak olabilir. Onu yanına koy ve iyi geceler öpücüğü vererek odasından çık! Tabii odadan çıktıktan sonra ağlayabilir, çünkü artık bebeğin senin onun ağlamasına dayanamayacağının farkında olacak kadar büyüdü. Ancak dayanmalı ve bebeğinin yanına dönmemelisin. bırak biraz ağlasın. Eğer her seferinde suçluluk duygusu ile yanına gidersen tekrar tekrar ağlayacaktır. Karar senin…

Mutlaka Bilmen Gerekenler

Eyvah! Çok Erken Yürümeye Başladı!

Korkma, erken yürümek veya ayakta durmak bebeğinin bacaklarında yamukluğa veya başka bir fiziksel probleme neden olmaz. Büyüklerin düşündüklerinin aksine, bir gelişim bozukluğu yaratmaz, ama senin beline zararlı olabilir! Hatta bebeğinin yürümesi kas gelişimi için daha faydalıdır. Tabii bu dönemde yürümek istemeyen bir bebeği zorlamak doğru değildir, bunu sakın aklından çıkarma!

Evi Güvenli Hale Getirme!

Artık her şeye tutunarak ayağa kalkmaya hazır. Peki, ya evin buna hazır mı? Birçok annenin yaptığı gibi her şeyi kaldırıp tamamen güvenli bir alan yaratabilirsin. Ancak böyle bir durumda, bebeğin başka bir yere gittiğinde afallayacaktır. O yüzden her şeyi kaldırmamalı ama bile bile de sivri kenarları ortada bırakmamalısın!

Artık her yere ve her şey tutunarak kalkacağı için sallanan masaları, kafasına düşecek kitapları, fişleri ortadan kaldırmalısın. Sivri sehpalar veya sivri alanların ucuna yumuşatıcı takabilirsin. Çünkü düşebilir ve hatta düşecektir de… Kırılabilir eşyaları, ağzına götürebileceği minik bibloları –özellikle 7 boyu olan filler- kabloları toparlayıp kaldırın.

Hala Saçı Çıkmadı!

Bebeğin 9 aylık olmasına rağmen hala saçı çıkmadıysa, üzülmene gerek yok. Normaldir ve kalıcı değildir. Özellikle bu duruma açık renkli bebeklerde daha sık rastlanır. Zamanı geldiğinde çıkacaktır, kendini bunları düşünerek sıkma.

Aşı Takvimi

Dokuzuncu ayda bebeğinin aşı takviminde kızamık aşısı bulunuyor. Bu aydan itibaren doktorun menenjit aşısını da aşı takvimine ekleyebilir. Bebeğinin aşı takvimi hakkında daha ayrıntılı bilgi için, Ay Ay Bebek Aşı Takvimi: Bebeğinin Olması Gereken Aşılar Nelerdir? yazımıza bakabilirsin.

7 Aylık Bebek Gelişimi

7 Aylık Bebek Gelişimi

 

Miniğin resmen büyüyor. Tepkileri, hareketleri, yedikleri her ay değişiyor ama 7. ay itibari ile bebeğin bağımsızlaşıyor. Özellikle uzanma, dönme, oturma gibi hareket etme yeteneği bu ay büyük bir hızla uçuşa geçecek. Hazırsan 7 aylık bebek gelişimi ve beslenmesi hakkında her şeyi incelemeye başlayabilirsin!

7. Ayın Sonunda Bebeğin Neler Yapabilir?

İlerleyen zamanla birlikte bebeğinin yapabilecekleri de çoğaldı. İşte 7 aylık bebek neler yaparsorusuna cevaplarımız:

  • Düşen bir nesneyi arayabilir.
  • Emekleme pozisyonuna geçebilir. Bu emekleme stili her zamanki gibi ellerinin ve dizlerinin üzerinde olmak zorunda değildir. Bebeğin kendi stilini oluşturabilir.
  • Yüz üstü durumdayken kendini oturur pozisyon getirebilir ve yardımsız oturabilir.
  • Elindeki nesneleri bir elinden öbürüne geçirebilir.
  • Oyuncağını aldığında itiraz edebilir.
  • Dik tutulduğunda bacaklarına ağırlık verebilir.
  • Ellerini çırpabilir ve el sallayabilir.
  • Sırt üstü yatarken ayaklarını ağzına sokabilir, ayaklarına bakmaktan çok hoşlanır.
  • Yabancıları sevdiği insanlardan ayırt edebilir.
  • Emekleme pozisyonundayken kendine destek verip bir elini öne doğru uzatabilir.
  • Başparmağını ve diğer parmaklarını geçmiş aylara göre daha iyi kullanabilir.
  • Ellerindeki cisimleri birbirine vurabilir.
  • Başkalarının çıkardığı sesleri ve kendi çıkardığı sesleri dinler.

Not: Bazı bebekler bu gelişim aşamalarından birkaçına erişemeyebilir. Konu ile ilgili endişen varsa mutlaka doktoruna danışmalısın. Ayrıca prematüre bebekler bu aşamalara aynı doğum yaşındaki bebeklere göre daha geç ulaşırlar.

Bebeğinin İlk Dişini Kutlamaya Hazır Mısın?

Bebeğin 5. ve 6. aylarında ilk dişini çıkartmamışsa, bu ay muhtemelen dişini çıkaracağı ay olabilir. Bu sebeple, bebeğinin gece uykularının bozulduğu biraz huzursuz bir döneme girecek olabilirsiniz. Ancak güzel tarafları da yok değil. Bebeğinin dişlerinin çıkmaya başlaması ile yeni tatları keşfetmesi kolaylaşacak, sen de bundan büyük keyif alacaksın!

Ayrıca bebeğinin diş çıkartmasını keyifli bir etkinlikle de kutlayabilirsin. Bebeğinin dişlerinin buğday gibi güzel olması niyetiyle süregelen diş buğdayı kutlamasını sen de bebeğin için yapabilirsin.

7. Aylık Bebeğin Gelişimi İçin Neler Yapılır?

Sıra bebeğinin gelişimi için senin neler yapabileceğine geldi. Bunun için aşağıda birkaç öneri sıraladık:

  • Onu kendi haline bırakmak ve hareketlerine müdahale etmemek yapabileceğin en iyi şeylerden biri olabilir.
  • Öncelikle, 7 aylık bebek emekler mi diyorsan, emekler. Ancak, bu emekleme alışık olduğumuz gibi ellerinin ve dizlerinin üzerinde olmayabilir. Kim bilir belki de bebeğin kendine özgü bir emekleme stili yaratır. Belki geri gider, belki yana yana… Durum böyle olduğunda bebeğini sakın senin bildiğin gibi emeklemesi için zorlama! Arkasından ittirme ya da yorulduğunu düşünüp onu kucağına alma! Bu hem yürümesini geciktirir hem de gelişimini…
  • Bebeğin bu ay kendi kendine oturabildiği ve yerde yuvarlanarak dönebildiği için bu hareketleri sık sık yapacaktır. Bunları yaparak destek olma ki kendi kendine geliştirsin. Tabii arka odaya da gitmeyin sessizce gelişimini izleyin.
  • Onun gelişimine katkı sunmak için, keyif alacağı oyunlardan yararlanabilirsin. Bunun için 7 aylık bebek hangi oyunları sever diye soruyorsan, bebeklerin çok sevdiği ce-eee oyunu aklımıza gelen ilk oyunlardan. Ellerinle yüzünü kapatıp ya da örtüyle yüzünü kapatıp ce-eee yapman onu güldürecektir. Dilersen onun elleriyle onun yüzünü kapatıp ce-eee de yapabilirsin. Böylece ilerleyen dönemlerde bir anda sana ce-eee yapabilir. Çünkü her şeyi hafızaya kaydediyor.
  • Renkli kitaplar alarak oradaki hayvanların çıkardığı sesleri öğretebilirsin. Sen sesleri çıkarttıkça, taklitçinde eşlik edecektir.
  • Minik bir örtü ya da havlu gibi bebeğinin tutacağı bir şeyi hem sen tutup hem de ona tutturup hafifçe çekiştirme oyununu öğretebilirsin.
  • Sesli oyuncaklarından birinin sesini çıkartıp saklayabilir ve onu bulmasını sağlayabilirsin.

7 Aylık Bebeğin Beslenmesi

İlk 6 ayda sadece anne sütü ile besleyebildiysen ne mutlu sana. Fakat 7 aylık bebek nasıl beslenmeli diyorsan, ek gıdaya geçmen gerektiğini bilmelisin. Aksi halde bebeğin ileriki dönemlerde yemeği reddedebilir. Anne sütü vermeye devam etmelisin ama öğünlerinin birkaçında ek gıda verme süreci başlıyor.

Bebeğinin ilk gıdalarının neler olabileceğini 6. ayda yazmıştık. 7. ay bebek ek gıdaları 6. ay ile benzerlikler gösteriyor. Ancak, geçen ayla birlikte bebeğine ek gıdayı daha pütürlü vermeye dikkat etmelisin. Böylelikle bebeğinin çiğneme ve yutma becerileri daha iyi gelişir. Bu ay vereceğin gıdaları ilk defa veriyorsan püre halinde vermelisin fakat ek gıdaya 6. ayda başladıysan yavaş yavaş pütürlü bir şekilde de gıdaları verebilirsin. Bu hem çiğneme hem de yutma becerisini geliştirir.

Mama sandalyeniz varsa 7. ayda bebeğin sizinle birlikte masaya oturabilir. Böylece sizin yemek yemenizi de gözlemlemiş olur. Mümkünse eline küçük bir iki gıda vererek kendi öğününü yemesini öğrenmesine de faydalı olabilirsin.

Bebeğini yeni tadlarla tanıştırmaya mercimekli yemeklerle başlayabilirsin.


7. Ayda Bebeğime Hangi Besinleri Verebilirim?

Altıncı aydaki besinlere ek olarak 7. ayda biraz daha çeşit arttırabilirsin. Brokoli, karnabahar, enginar ve kerevizi deneyebilirsin. Fakat bu ek besinleri verirken mutlaka birkaç gün aynı besini vermelisin. Bunun nedeni bebeğin alerjik reaksiyon gösterdiğinde anlayabilmendir.

Ayrıca bu ay tuzu alınmış sade beyaz peynir, potasyum içeriği fazla olan muzu çatalla ezerek verebilir, evde yaptığın yoğurt ile yapılan ayranı içerebilirsin. Eğer güvendiğin bir çiftlik varsa oradan aldığın tavukların göğüs veya but etini 8. aya kadar ezerek sebze pürelerinin içinde yedirebilirsin. Tabii derisi mutlaka ayrılmış olmalı.

7 Aylık Bebeğe Yasak Olan Gıdalar

Eğer sen de birçok anne gibi 7 aylık bebek neler yiyebilir diye soruyorsan, bu soruna tersten cevap verelim ve bebeğinin neler yiyemeyeceğini açıklayalım. Öncelikle, bal ve inek sütü 1 yaşına kadar yasak! Bunu zaten biliyorsun, fakat aşağıdaki besinleri de 1 yaşına kadar bebeğinden uzak tutman gerekiyor.

1 yaşına kadar bebeğinden uzak durması gereken besinler
Alerjik reaksiyon göstermeye müsait olan çilek.
Tatlandırıcı içeren her türlü gıda ile tuz.
Salam, sosis, sucuk gibi işlemden geçirilmiş etler ve konserveler.
Çikolata, kahve, kola, kakao gibi kafein içeren besinler.
Asitli ve bol şeker içeren kola, gazoz ve meyve suları!

 


7 Aylık Bebeğin Uyku Düzeni

Bebeğinin geceleri uyanmadan uyuduğu dönemlere gelmiş olabilirsin. Her bebek için geçerli olmasa da bazı bebekler, çok özel durumlar (diş çıkarma huzursuzluğu gibi ) dışında geceleri uyanmayı bırakmışlardır. Genellikle geceleri 6-8 saat arasında uyuyabilirler. Gündüz uykuları ile birlikte toplamda 14-15 saati bulan uyku düzeni oturmuştur. Eğer senin bebeğin hala geceleri sık sık uyanıyorsa artık onu yalnız bırakarak kendi kendine uyumasını sağlamalısın. 7 aylık bebek uyku eğitimi için emzirme, biberon verme, sallama ya da uyuması için her ne yapıyorsan artık yapmamanı önerebiliriz. Ona kendi kendine uyuyabilmesi için fırsat vermen uyku düzenini istediğin gibi kurabilmeni sağlayabilir.


Mutlaka Bilmen Gerekenler

Yabancı Korkusu

Bebeğin 7. ayda güvenilir insanlar ve yabancı insanlar ayrımını yapabildiği için yabancı korkusu ile tanışabilirsin. Bu korku bazen 6. ayda da başlayabilir bazense daha geç olur ama mutlaka olur. Bu normal bir gelişmedir ve bazı bebeklerde daha fazla görülür. Senin bebeğin de aşırı tepki veriyorsa endişe etmene gerek yok.

Eğer korktuğu kişi aslında gerçek bir yabancı değil de senin kuzenin, kardeşin gibi yakın derece akrabalarından biriyse bebeğine bu durumu konuşarak anlatıp, alışmasını sağlayabilirsin. “Bak bu senin teyzen.” gibi cümleler ile senin de onayladığını görürse kabullenmesi daha çabuk olacaktır.

Artık Küvetine Sığmıyor!

Bebeğinin en keyifli banyo vakitleri geldi. Çünkü muhtemelen artık kendi küvetine sığamıyordur ve büyük banyosuna geçiş yapmanın vakti gelmiştir. Eğer evinde küvetin varsa süper. Küveti bebeğinin oturabileceği kadar doldurup küvetten keyif almasını sağlayabilirsin. Suyun sıcaklığını önceki aylar gibi termometre ya da dirsek yöntemiyle kontrol ederek küvette hem oyun oynamalı hem de yıkanmalı saatlerinizi başlatabilirsin.

Tabii büyük küvette banyo yaptırırken bir an bile arkanı dönmeni önermiyoruz. Banyo saati geldiğinde havlu ya da bornoz, şampuan, lif ve çıktıktan sonraki kıyafetlerinin hepsini hazır bulundurmalısın.

Banyoyu daha keyifli bir hale getirmek için top, ördek ve suda yüzen diğer banyo oyuncaklarından edinebilirsin. Eğer evinde küvet yoksa bebeğin için daha büyük bir bebek küvetine geçebilir veya hızlı bir şekilde duş bölümünde yıkamaya başlayabilirsin. Fakat duş alanında yıkayacaksan bebeğinin üşüyüp hasta olmaması için çok hızlı olmalısın.


Bebek Güvenliği

7 aylık bebeğini koyduğun yerde bulabileceğini sanıyorsan biraz yanıldığını söylemek isteriz. 7 aylık bebek çok hareketli olduğu için her an güvenliğini tehdit edecek şeylerle karşılaşabilir. O buluşma gerçekleşmeden sen önlemlerini alırsan inan bize daha huzurlu olabilirsin. Bunun için elektrik prizlerini kapatmalı, kabloları toparlamalı, sivri, keskin uçlu mobilyalara koruyucu takmalı ve kırılabilecek eşyaları uzanabileceği yerden veya tamamen kaldırmalısın. Merak etme birkaç ay biblosuz da gayet hoş bir evin olabilir.

Bebeğime Nasıl Kural Koyabilirim? Disiplin Şart Mı?

İlk 6 ay bebeğinin istemediğin şeyleri yaparken dikkatini başka yöne çekerek engelleyebilirdin, fakat bebeğin artık büyüyor ve erken davranmazsan miniğin kuralları uygulamamak için elinden gelini yapacak bilince ulaşması an meselesi.

Öncelikle şunu bilmelisin: Disiplin kötü veya olumsuz bir şey değildir! Hatta ceza vermeden, kurallar hakkında bilgilendirerek ve inatlaşmadan öğreterek doğru bir şekilde onu yönlendirmeye çalışmalısın. Böyle bir yönlendirme, 7 aylık bebek ve anne ilişkisini güzel bir şekilde kurabilmenin de iyi bir yolu olabilir.

İnatlaşmadan kural koymanın ilk şartı yumuşak ama kararlı olmaktan geçiyor. Bunu mimiklerini ve ses tonunu kullanarak yaptığı davranışın uygun olmadığını gösterebilirsin. Koyduğun ya da koyacağın kurallar konusunda tutarlı olursan son sözün kime ait olduğunu erkenden aşılayabilirsin. Böylece ilerisi için her ikinizin de hayatını kolaylaştırmış olursun.

Bebekler Neden Annelerinin Göğsünü Isırır?

Bebeğinin dişleri çıktıysa, kaza ile bir kere bile göğsünü dişlediyse ve sen de buna istemsizce tepki verdiysen geçmiş olsun, oyun başladı… Bebeğin artık oyun bebeği olduğu için seninle oynamaya bayılacaktır. Hatta olaylar şöyle gelişebilir; bebeğinden ısırık, senden tepki, onun kıkırdaması üzerine senin gülmen! Durum buysa bebeğin bunu sürekli deneyecektir. O nedenle sana önerim bebeğin bunu alışkanlık haline getirmeden ona bu hareketin yasak olduğunu hissettirmen. Hemen “hayır!” diyebilir ve bebeğini memeden ayırabilirsin. Korkma bebekler doymadan bu hareketi yapmazlar. Zaten oyun oynamaya geçtiyse karnı doymuştur. Sen en iyisi yemekle şaka olmayacağını ona öğret.

Araba koltuğu

Yedinci ayda araba koltuğunu değiştirmenin zamanı geldi. Artık miniğin büyüyor ve kendine uygun yeni bir araba koltuğuna ihtiyacı olacak. Bu ay eğer ayakları hala el veriyorsa bebeğini ilk altı aydaki gibi ters oturtmaya devam etmelisin. Ayakları çarpıyorsa senin baktığın yöne bakmaya başlayabilir.

Kendin İçin Neler Yapıyorsun?

Bebeğinle birlikte geçirdiğin ilk altı ay hem çok hızlı hem çok yavaş geçti değil mi? Biliyoruz ki epey uykusuz kaldın, epey yoruldun ve kendine pek hatta hiç zaman ayıramadın. Bebek büyütmek gerçekten hiç kolay bir iş değil. Hele de bebek bakımına ya da ev işlerinize yardım eden biri yoksa. Ancak yine de kendine biraz zaman ayırmaya başlamanın tam zamanı. Mesela haftada bir iki saat de olsa spor yapmaya ne dersin?

5 Aylık Bebek Gelişimi

5 Aylık Bebek Gelişimi

 

Seni ve biberonunu gördüğünde mutlu olacağı aya hoş geldin. Yavaş yavaş duygularını bile belli etmeye bu ay başlayacak bebeğin. İletişimin güçlü, cıvıldamaların evini ısıttığı aylar başlıyor. İşte 5 aylık bebek ve gelişimi!

5 Aylık Bebeğin Görme Yetisi

Hala parlak renkler favorisi olsa da artık birçok rengi ayırt ediyor. Buna birbirine yakın tonlarda dahil. Ayrıca gözüyle nesneleri takip edebilme yeteneği de geliştirdiği için büyük cisimlerin yanında küçük cisimler de dikkatini çeker. Henüz elleriyle küçük cisimleri yeterince kavrayamasa bile deneyeceğine emin olabilirsin. O yüzden de dikkatli olmalısın.

Bu ay büyük bir topu görebileceği yerde aşağı yukarı zıplatırsan zamanla topu takip ettiğini gözlemleyebilirsin. Ya da duvara doğru yuvarlayıp geri de döndürerek aynı gözlemi yapabilirsin.

5 Aylık Bebeğin İşitme Yetisi

Artık seslerin geldiği yönü biliyor ve fark ediyor. Her yeni seste o sesin geldiği yere dönecektir. Test etmek için bakmadığı bir yönde sesli bir oyuncak ya da anahtar sallayarak bu özelliğini de deneyebilir henüz tepki vermiyorsa bu hareketi sık sık tekrarlayarak bu özelliğini destekleyebilirsin.

5. Ayın Sonunda Bebeğin Neler Yapabilir?

Eğer aklında 5 aylık bebek neler yapar sorusu varsa, cevabını aşağıdaki maddelerde sıralıyoruz.

  • Müjde! Artık seni resmen tanıyor. Hatta sesini duyduğunda hem beslenme vaktinin geldiğini anlıyor hem de eğer ağlıyorsa sesini duymak onu susturabiliyor.
  • Bu ay neşeli çığlıklar atma ayı.
  • Bir yerden bir yere yuvarlanabilir.
  • Dik oturtulduğunda başını düz tutabilir.
  • Yüz üstü ya da karnının üzerinde yatarken kollarından destek alarak göğsünü yerden kaldırabilir.
  • Küçücük nesnelere dikkat edebilir.
  • İnsan seslerine tepki verebilir veya sesin olduğu yere dönebilir.
  • Parmaklarının ucuna değdirilen çıngırağı kapabilir.
  • Dikkat çekmek için gürültülü sesler çıkarabilir.
  • Adını söylediğinde anlayabilir.
  • Seni, babasını ve çok sık gördüğü aile üyelerini yabancılardan ayırabilir.
  • Ayakları ve ayak parmakları dikkatini çeker. Özellikle sırt üstü yatarken onları tutmaktan hoşlanır.
  • Dikkatler üzerinde değilken dikkat çekmek için ya da elinde olan bir şey alındığında ağlayabilir.
  • Sakince konuşulduğunda ağlamaktan vazgeçebilir.
  • Elindeki nesneyi sırf çıkardığı ses hoşuna gidiyor diye yere bırakabilir ve sonucu kıkırdamalar ile taçlandırabilir.

Not: Bazı bebekler bu gelişim aşamalarından birkaçına erişemeyebilir. Konu ile ilgili endişen varsa mutlaka doktoruna danışmalısın. Ayrıca prematüre bebekler bu aşamalara aynı doğum yaşındaki bebeklere göre daha geç ulaşırlar.


Hatırlatma: Diş Buğdayı Hazırlıkları!

Eğer bebeğin ilk dişini çıkarıyorsa, sen de diş buğdayı kutlaması geleneğini uygulayabilirsin! Bu geleneğin amacı, bebeğin buğday gibi düzgün ve güçlü dişlere sahip olması.5. aydan itibaren bu kutlamaya hazırlıklı ol. Çünkü bebekler 6 ve 7. aylarında ilk dişlerini çıkartabiliyor.

Bu dönemi ve bebeğinin dişli hayatının başlangıcını daha keyifli bir hale dönüştürmek istersen birçok anne gibi sen de bir kutlama organize edebilirsin.

“Diş buğdayı kutlamasını bir çocuk parti mekanında yapmak istiyorum ve tüm sevdiklerimi, etrafımızdaki çocukları davet etmek istiyorum” diyorsan mekan araştırmalarına başlamalısın.

5. Aylık Bebeğin Gelişimi için Neler Yapılır?

Bebeğinin bu dönemdeki gelişimi için onunla sürekli oyunlar oyna, konuş ve mümkün olduğunca kitap oku. Aşağıda 5 aylık bebek zeka gelişimi için yapmayı deneyebileceğin birkaç öneri sıraladık:

  • Eline bir oyuncak verip sonra diğer eline verebilirsin. Bir elinden diğerine geçişi birkaç kez gösterirsen zamanla onun da bu hareketi kendi kendine yaptığını görebilirsin.
  • Kollarının altından tutarak ayakta durdurabilirsin. Bu hareketi yaparken başta gergin tuttuğu bacaklarını zamanla gevşetmeyi öğrenecek.
  • Onunla oyun halısı üzerindeyken bazı oyuncakları biraz uzağa koyarak ona ulaşmasını sağlayabilirsin.
  • Ona her gün aynı bile olsa kitap okumaya başlamalısın.
  • Gezmeye çıktığınızda etrafı ona anlatmalısın.

Bebeğin Diş Çıkarması

Diş çıkarma ortalama 7. ayda görülür. Ancak, bu durum 5 aylık bebek diş çıkarır mı diye sorduğunda, cevabın hayır olacağı anlamına gelmez. Daha önceden de anlattığımız gibi 3. ya da 4. ayda da bebeğin diş çıkarabilir.çıkabilir. Eğer bebeğinde aşağıdaki semptomlara rastlıyorsan, miniğin diş çıkarma sıkıntısı yaşıyor demektir.

  • Ağzın sulanması ve sulanmanın neden olduğu yüz döküntüsü.
  • Kaşınan diş etlerini rahatlatmak için elindeki eşyaları ısırmaya çalışmak.
  • Gecenin bir yarısında ağlama krizleri veya huzursuzluk.
  • Emmeyi veya biberonu reddetmek.
  • Düşük ateş veya ishal.
  • Kulağa asılmak veya ağrıyan yanağı ovmaya çalışmak.
  • Haftalarca süren ağız sulanması.

Bebeğinin diş çıkarmasına dair ayrıntılı bilgi için, 8 Soruda Bebeklerde Diş Çıkarma Hakkında Merak Ettiğin Her Şey! adlı yazımızı okuyabilirsin.

5 Aylık Bebeğin Beslenmesi Nasıl Olur?

5 aylık bebeğine hala anne sütü verebilecek durumdaysan ve doktorun aksini belirtmediği sürece anne sütü ile beslemeye devam etmelisin.

Bebeğini mama ile besliyorsan 4. ayı doldurduğu için muhallebi ve yoğurt gibi besinlerle ek gıda takviyesi yapabilirsin. Bebek yoğurdu yapımı hakkında merak ettiklerini  yazımızda bulabilirsin. Bebeğine ek gıdayı yavaş yavaş alıştırmak için, aşağıdaki 8 adımı uygulayabilirsin. İşte 5 aylık bebek ek gıdaya geçiş süreci ile ilgili öneriler:

1- Zamanlama:

Eğer hala emzirmeye devam ediyorsan, denemeni sütünün en düşük olduğu saatlerde yapmalısın.

2- Dolu Bir Mide İle Açılış Yapma:

Ek gıdayı ilk kez tadacağı zaman bebeğinin tamamen tok olmamasına dikkat etmelisin. Bunun yanında emziriyorsan az miktarda emzirmeli ya da mama veriyorsan biraz mamasından vererek iştahını da köreltmeden azıcık doyurmalısın. Kısaca yeni bir tanışmaya dayanamayacağı kadar aç olmasına izin verme. Böylece yeterince doymadığı için arkadan gelen gıdayı reddetmeye şansı ve gücü olmayacaktır.

3- Zaman Yaratma:

Öyle 5 dakika içinde yeni bir gıda ile tanışacak ve mutlu olacak sanıyorsan hayal dünyasından çıkmalısın. Yeni gıda ile bebeğini buluşturmak için zaman yaratmalısın. Rahat rahat acelesiz beslemelisin miniğini…

4- Ortamı Hazırlama:

Bunun için ilk şart mama sandalyesi! İnan bana kucağında ya da yastıklarla koltuğa desteklediğin bebeğin her kıpırdanışında ya da yana devrilişinde her ikinizin de tahammülü azalacak. O nedenle ilk tartışmanızı yapmadan önce mama sandalyesi satın almalısın. Hatta birkaç gün önceden oturtma denemeleri yapmalısın. İçinde kayıyor mu, düşüyor mu incelemelisin.

Eğer bu tarz rahatsızlıklar varsa mama sandalyesinde bebeğini nasıl destekleyeceğini öğrenmek için zaman kazanmış olursun. Havlu, yastık ve battaniyeyi deneyebilirsin. Ayrıca ortamı hazırlarken araç gereçleri de hazırlamalısın.

Mesela mama vermeye uygun bir kaşık edinmelisin. Küçük bir oyuğu olan bir kaşık işini görecektir. Tabii bol tükürmeli seanslarda başlayacağı için mama önlüğünü de hazır etmende fayda var. Aksi halde bol bol üzerini değiştirirsin. Önlük seçerken kolay temizlenebilir ya da silinebilir ve çıkarılabilir olmasına dikkat etmelisin.

5- Mutlu Anı Yakalama:

İlk izlenim çok önemlidir. İlk beslenme için sabah ya da akşam saatini seçtin fakat bebeğin biraz huysuz, huzursuz ve mutsuz mu? Hemen ertele! Yeni girişim için doğru anı kollamaya devam et…

6- Keşfetmesine İzin Ver:

Madem ki bu onun ilk ek gıdası o halde kendi tanışmasına izin ver. Boş ver şimdi üstünün başının pislenecek olmasını. Az sonra yiyeceği yemeğin bir parçasını elleri ile test edebilmesi için mama sandalyesinin önündeki alana koy ve neler yaptığını gözle. Bırak ağzına götürsün ya da elleri ile kurcalasın. Tüm bunları kendi yaptıktan sonra tattığı gıda o kadar da yabancı gelmeyecektir.

7- Geleceğe Hazırla:

İlk gıda gerçek bir öğün olmayacağı için bebeğinin dudakları arasına minik bir parça koyarak tepkisini ölçebilirsin. Eğer ilk lokmayı beğenirse bir sonrakini daha keyifle tadabilir. Tabii bazen ilk girişimler tükürme, püskürme gibi tepkilerle sonuçlanabilir. O zamanda yapacağın şey bebeğinin gerçekten bu gıdayı reddedip reddetmediğini iyice öğrenmek olacak. Bir iki denemeden sonra hala ek gıdayı reddediyorsa bebeğin ek gıda için henüz hazır olmayabilir.

8- İlk Deneyimi Sonlandırma Zamanı:

Bebeğin ilgisini kaybettiğinde, sürekli kafasını çevirdiğinde ya da ağzını sımsıkı kapattığında daha fazla zorlamanın anlamı yok. Doymuştur artık. Doymadığını düşünüyorsan gıdanın bozuk olup olmayacağını kontrol edebilirsin.

5 aylık bebek beslenmesi hakkında aklına gelen tüm sorular ve daha ayrıntılı bilgi için 0-6 Aylık Bebek Beslenmesi sayfamızı inceleyebilirsin.


5 Aylık Bebeğin Uyku Düzeni

Bu dönemde bebekler günde ortalama 14,5 saat uyurlar. Ancak, 5. ay bebek uyku düzenininnasıl şekilleneceği bebeğine göre değişebilir. Bazı bebeklerin gündüz uykusu 1-1,5 saatlik ya da 1-2 saatlik 1 ya da 2 kez öğlen uykusuna dalarken, bazı bebekler 20’şer dakikadan 5-6 uyku yapabilir. Unutma her bebek farklıdır ve önemli olan uykunun kalitesidir.


Bebeğinin Düzenli Öğle Uykusu için Uygun Ortamı Sağlama

  • Oda sıcaklığı ne soğuk ne de çok sıcak olmalı, bebeğinin üzerinin yeterince örtülü olduğuna dikkat etmelisin.
  • Kucakta, koltukta ya da evin her hangi bir yerinde uyutmak yerine ona rahat bir ortam sağlayan yatağında –odasında- uyutmalısın.
  • Bebeğini yatağına koyduktan sonra sırtını bir süre sıvazlayarak ona varlığını hissettirmelisin. Böyle bir davranışta bulunmak, 5 aylık bebek psikolojisi açısından olumludur. Böylelikle bebeğin güven eksikliği yaşamamış olur.
  • Aç karnına, tuvaletini yapmasına yakın ya da çok gürültülü bir ortamda kaliteli bir uyku uyumasına imkan yoktur. Uyuturken bunlara mutlaka dikkat etmelisin.
  • Öyle uykuları arasındaki mesafeyi de uzun tutmalısın.

Aşı Takvimi

Bu ay bebeğinin aşı takvimi boş. Diğer aylara dair bilgi edimek için, Ay Ay Bebek Aşı Takvimi: Bebeğinin Olması Gereken Aşılar Nelerdir? yazımıza bakmanı öneririz.

Rotavirüs ve Aşısı Hakkında Bilmen Gereken Her Şey

Rotavirüs ve Aşısı Hakkında Bilmen Gereken Her Şey

 

Bebeklerde ishal sık görülen bir durum ama minik kuzunu hastaneye yatıracak kadar ağır bir virüs olan rotavirüs, ishalin en ağır hali.

Tüm dünyada bebekler için hayati tehlikeye bile neden olan bu virüs ve rotavirüs aşısı hakkında bilmen gereken her şey bu yazıda, hadi oku!

Rotavirüs nedir?

Bebeklerde ve çocuklarda şiddetli ishale neden olan, tehlikeli bir virüs kendisi. Su ve tuz emiliminde bozulma yaratıp sindirim sistemine büyük hasar veriyor.

Tüm memelilerde ve kuşlarda hastalığa yol açıyor. Dr. Erhan Ateş, çocukların 5 yaşına geldiklerinde en az bir kez rotavirüsü ishali yaşadıklarını belirtiyor.

Tüm dünyada çocuklar bu virüs nedeniyle hastaneye yatırılacak kadar şiddetli ishal geçiriyor. Tedavi ihmal edilirse maalesef sonu ölümle bile sonuçlanabiliyor.

Mutlaka oku: Çocuklarda ve Bebeklerde İshal Neden Olur, Nasıl Geçer?

Rotavirüs en çok hangi aylarda ve kaç yaşında görülür?

Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Gonca Özmen 6 ay-2 yaşındaki çocukların risk altında olduğunu belirtiyor. Virüsün bulaşmayı en sevdiği mevsim ise kış.

Rotavirüs nasıl bulaşır?

Genellikle yiyecek ve içeceklerden bulaşıyor. Meyveleri ve sebzeleri iyi yıkaman, eti iyi pişirmen bu nedenle çok mühim. Hijyen önemli ama virüsün bulaşmasına her zaman engel değil. Solunum yoluyla da bulaşabiliyor.

Yetersiz beslenme de virüse davetiye çıkarıyor.

Özellikle anaokulu ve kreş gibi ortamlar, çocuklarda rotavirüs salgınına neden olan başlıca yerler. Uz. Dr. Orkun Tolunay, virüsün insandan insana bulaşma ihtimalinin yüksek olduğuna dikkat çekiyor. Mesela yuvalardaki alt değiştirmelerin bulaşma riskini arttırdığını belirtiyor.

 

Sık görülen bir diğer virüs hastalığı: El Ayak Ağız Hastalığı

Rotavirüsün belirtileri neler?

  • Kusma, -[ Ateş](10 Maddede Çocuklarda ve Bebeklerde Ateş Hakkında Aklına Takılan Tüm Sorular),
  • Karın ağrısı,
  • İştahsızlık,
  • İshal (günde 20’ye varan dışkılama).

Uz. Dr. Orkun Tolunay, hastalık sonucu beyin dokusunun tutulmasıyla çocuklarda dans eden göz sendromunun oluşabileceğini de belirtiyor. Bu rahatsızlığa göre gözlerde istem dışı çok hızlı hareketler (opsoklonus) oluşuyor.

Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Asuman Akça, vücutta kaybolan sıvı yerine konulmazsa akut böbrek yetmezliği gibi çok ciddi sorunların meydana gelebileceğini söylüyor.

Rotavirüsü kaka rengi nasıl olur?

Çok sulu, açık renkte, balgam ve pis koku içermez. Rotavirüs bulaşmış bebek kakası genellikle süt benzeri bir kokuya sahiptir.

Rotavirüs ne kadar sürer?

Kuluçka süresi 1-3 gün. Hastalığın süresi ise 7-10 gün civarında.

Rotavirüs tekrarlar mı?

Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Gonca Özmen, tekrar edebilen bir hastalık olduğunu ama sonraki enfeksiyonların daha hafif seyredebileceğini söylüyor.

Rotavirüsün teşhisi ve tedavisi nasıl yapılır?

  • Bebeğinin dışkısından örnek alınıp incelenir.
  • Rotavirüs saptanırsa bol su ve probiyotik içeren ilaçlar verilir.
  • Durumu daha ağırsa serum takılarak gözetim altında tutulur.
  • Antibiyotik, rotavirüs hastalığında kullanılmıyor, bilgine.

 

En büyük önlem: Rotavirüs aşısı yaptırmak

Rotavirüsü ishalini önlemenin en etkili yolu aşılanmak. Ağız yoluyla uygulanır. Virüse karşı koruyucu antikor sağlar.

Aşılanan bebekler ağır seyreden rotavirüs ishallerinden %95 oranında korunabiliyorlar.

Bu arada anne sütü, ishal gelişimini önlemede etkili. Bebeğinin bağışıklık sistemini de güçlendirdiğinden ne kadar emzirebiliyorsan kar.

Rotavirüs aşısı ne zaman yapılır?

Yapılma zamanı için verem aşısı ile arkadaş diyebiliriz. İki aşı da 3. ay tamamlanmadan yapılır.

Dr. Erhan Ateş’e göre aşının ilk dozu en erken 6. hafta bitince, en geç 3 ay bitmeden ağız yoluyla bebeğine verilir. 2. doz ve gerekiyorsa 3. dozlar da 7 ay bitmeden önce tamamlanmış olmalı.

Dr. Cihangir Ertekin de 6 hafta ile 6 ay arası, en az 1 ay ara ile 2 doz olarak uygulandığını belirtiyor.

Aşı, ağızdan damla yoluyla yapılıyor. Peki, bebeğin kustuğunda boşa mı gidecek? Hayır, bu durum öngörülerek aşı yapılıyor. Bebeğin bir miktarını bile yutsa aşı işlevini yerine getiriyor.

Rotavirüs aşısının yan etkisi var mı?

Tüm dünyada uygulanan aşının ciddi bir yan etkisi saptanmamış.

Rotavirüs aşıları Türkiye’de Sağlık Bakanlığı’nın rutin aşılama programında yer almıyor.

Devletin Karşılamadığı Aşılar: Aşı Takvimi Dışındaki Aşılar Hangileridir?

Rotavirüs aşısının fiyatı (2018)

Rotateq’in fiyatı ortalama 155 TL, Rotarix’in fiyatı ise ortalama 210 TL.

Rotavirüs ishalinde ne yemeli?
  • Bol bol su,
  • Çinko desteği,
  • Probiyotikler,
  • Pirinç lapası, tuzlu ayran, yoğurt, yağsız et, patates püresi, muz gibi ishal diyetindeki gıdalar.

Kaynaklar: Modern Bebek Bakımı-Dr. Erhan Ateş, Bebeğinizin İlk Yılı Rehberi-Mayo Clinic, Bebek Beslenmesi ve Bakımı-Dr. Cihangir Ertekin

Bebek Aşıları Ve Aşı Takibi Hakkında Merak Ettiğin Her Şey!

Bebek Aşıları Ve Aşı Takibi Hakkında Merak Ettiğin Her Şey!

 

Etrafta bulunan mikrop ve enfeksiyonlarla savaşabilmesi için bebeğinin bağışıklık sistemini saldırgan virüslere karşı hazırlaman şart! Bunun tek yolu:Bebek aşıları! Ay Ay Bebek Aşı Takvimi yazımızı okuduysan şimdi sıra bebek aşıları ve aşı takibi yazımızda!

Aşı mikropların zayıflatılmış veya ölü hallerinin bebeğin vücuduna verilerek, o mikrobu tanımasına ve onunla mücadele edecek yöntemleri geliştirmesine yarayan bir yöntemdir.

Hali hazırda bebeğine ölü ya da zayıflatılmış mikrop veriliyor olması, bebeğinin hasta olacağına dair bir endişe yaratıyorsa, yaratmasın!Bu durum bebeğinin hasta olmasına sebep olmaz. Aksine hasta olması önlenir; yine de hastalığa karşı %100 bir koruma sağladığını söyleyemeyiz. Ancak her koşulda hastalığın ağır geçme riskinin ortadan kalkacağının garantisini verebiliriz.

Yine de, aklında bebek aşıları ve yan etkilerine dair soru işaretleri olabilir. Bu yüzden aşılarla ilgili bilgilerin içine aşıların yan etkilerini de ekledik. Onun öncesinde, genel olarak,aşılarının yan etkilerini aşağıdaki açıklamalarda bulabilirsin.

  • Bebeğinin aşı sırasında canı acıyabilir ve aşı yeri şişebilir.
  • Halsizlik görülebilir. Bunun dışında bebeklerde aşı sonrası ateş sık sık karşılaşılan bir sorundur.
  • Havale ve yüksek ateş gibi daha şiddetli sorunlara ise, çok ender rastlanır.

Bebek Aşıları Nelerdir?

1.Suçiçeği Aşısı

  • Suçiçeği çok sık görülen bulaşıcı bir hastalıktır. Suçiçeği virüsü, hastalığı kapmış kişiden yayılan damlacıkla bulaşır.
  • Döküntüler; vücudun birçok yerine yayılmış beneklerle başlar. Bu beneklerin içi su ile dolar, patlar ve kabuk bağlar.
  • Bu hastalıktan korunmak için bebeklerde suçiçeği aşısı 12 ila 18. aylar arasında yapılır. Sağlık Bakanlığı Aşı Takvimi’nde 12. ayın sonunda görülür.
  • Aşıdan 9- 10 gün kadar sonra hafif ateş ve döküntü oluşabilir.

2. Difteri Aşısı

  • Havada dolaşan damlacıklar yoluyla bulaşır. Solunum sorunlarına, kalp yetmezliğine ve ölüme neden olabilir.
  • Boğmaca ve tetanus aşılarıyla birlikte yapılan bebeklerde karma aşıya 2 aylıkken başlanır. Bebeğine bu aşının diğer dozları 4., 6. ve 18. aylarda yapılmalıdır.
  • Difteri aşısına bağlı yan etkiler çok nadirdir ve bu etkiler daha çok yaşça büyük çocuklarda görülür.

3. Tetanos Aşısı

  • Vücudun neredeyse tamamında ağrılı kasılmaların olmasıdır. Tetanos olan birinin ağzını açması ve yutkunması güç olacaktır.
  • Bulaşıcı olmayan tetanos, vücuda derin ve kirli kesikler yoluyla girer.
  • Difteri ve boğmacayla birlikte bebeğine karma aşı olarak verilir. İlk dozu 2. ayda; diğer dozları ise, sırasıyla 4, 6 ve 18. aylarda yapılır.
  • Aşının %95’ e varan oranla koruyuculuk sağladığı düşünülür, ona rağmen aşıya bağlı reaksiyonlara çok nadir rastlanır.

4. Boğmaca Aşısı

Şiddetli öksürük nöbetlerine sebep olan bir hastalıktır. Haftalarca sürebilen öksürük nöbetleri, zatürre, havale, beyin hasarı ve ölüme sebep olabilir.

Bebeğinin bu hastalığa yakalandığı durumda beslenmesi, hatta nefes alması bile zorlaşabilir.

Difteri, tetanos ve boğmacanın aynı aşı ile önüne geçildiğini belirtmiştik. Ancak, karışıklık olmaması ve bebeğinin aşı takibini kolaylaştırmak için tekrarlıyoruz: Bebeğin 2., 4., 6. ve son olarak 18. aylarda üç hastalığa birden bağışıklık kazandıran karma aşıyı olmalıdır.

Yan Etkiler!

  • Aşı Takvimi’nde difteri, tetanos ve boğmaca aşılarının adı DaBT diye geçer. Bu üç hastalığın aşısı bir arada yapılır ve karma aşı olarak bilinir.
  • Genellikle bu aşının yan etkileri boğmacanın önlenmesi için eklenen maddeler sebebiyle ortaya çıkar.
  • En bilinen yan etkisi bebeklerde karma aşı sonrası ateş görülmesidir.
  • Bebeğinin ateşinin çıkmasını engellemek için aşıdan 2 saat önce ateş düşürücü verilir ve etkisi 48 saat kadar devam eder.
  • Ateşin etkisinin 48 saatten uzun sürdüğü durumlarda doktoruna başvurman gerekir.
  • Huzursuzluk, halsizlik ve aşı yerinde sertlik bebeklerde aşının yan etkileri arasındadır.

5. Verem Aşısı

  • Verem, önce akciğerde görülür. Ardından beyinde etkilerini sürdürerek körlük, sağırlık ve felç gibi sakatlıklar bırakabilen bir hastalıktır.
  • Peki bebeğini bu ihtimallerden korumak için aşıyı ne zaman yaptırmalısın? Bebeklerde verem aşısı 2 aylık olduğu dönemde yapılır.

Yan Etkiler!

  • Bebeğinin aşı olduğu yerde kızarıklık oluşur. Sonra bu kızarıklık yaraya dönüşür ve kabuk bağlar. Ardından ise, iz bırakarak iyileşir. Bu iz, aşının etkisini gösterdiğinin işaretidir.
  • Bebeğin yara yerinde herhangi bir ağrı hissetmez.
  • Aşıdan 2 ila 3 ay sonra koltuk altında gözlemlenebilen lenf bezi büyümesi bebeklerde verem aşısının yan etkileri denildiğinde akla ilk gelenlerdendir. Kendiliğinden düzelen bir durumdur. Eğer düzelmezse, doktoruna başvurmalısın.

6. Prömokok Aşısı

  • Pnömokok hastalığı, öksürük ve hapşırıktan dağılan belli bir bakterinin solunumu yoluyla bulaşır. Bu hastalığa sebep olan bakteri, antibiyotiklere karşı dirençli olduğu için hastalığın tedavisi zordur.
  • Bu hastalık, 5 yaşın altındaki çocuklarda görülen menenjit ve kulak iltihabının nedenidir. Kan enfeksiyonlar ve zatürreye de neden olabilen bu hastalığın 2 yaş altındaki çocuklarda tedavisi oldukça güçtür. Bu sebeple, bebek aşıları arasında asla atlanılmaması gereken aşılardandır. Dikkat!
  • Bebeğinin bu hastalığa yakalanmaması için; 2., 4., 6. ve 12. ayın sonunda prömokok aşısı olmalıdır.

Yan Etkiler!

  • Bebeğinde 38 derece üzerinde ateş görülebilir.
  • Huzursuzluk, uyku hali, iştahsızlık, ishal sık rastlanan etkilerdendir.
  • Buna karşılık, ateşe bağlı havale geçirme, yüzde şişme ve solunum sıkıntısı nadir görülen etkiler arasındadır.

7. Kızamıkçık Aşısı

Sıra geldi Sağlık Bakanlığı Aşı Takvimi’nde KKK olarak anılan hastalıkların açıklamasına!

Öncelikle kızamıkçık:

  • Rubella virüsü kapmış kişilerden hava yoluyla bulaşan bir hastalıktır. Hafif bir enfeksiyondur; ateş ve döküntüye sebep olur.
  • Bebeğin bu aşıyı kabakulak ve kızamığın önlenmesine de yarayan bir karma aşı halinde alır. Bu aşı 12 aylık bebek aşıları arasındadır.
  • Kızamıkçık aşısı ile oluşan yan etkiler oldukça hafiftir. Hatta genelde yan etkilere rastlanmaz.

8. Kızamık Aşısı

  • Yetişkinlerde dahi görülebilen bu hastalık, havadan yayılan damlacıklarla bulaşır.
  • Döküntü, burun akıntısı, gözlerde tahriş gibi belirtileri vardır.
  • Bu hastalık kulak enfeksiyonu, zatürre, havale ve beyin hasarı; hatta ölüme yol açabilir.
  • Hastalıktan korunmak için kızamık aşısı 12. ayda yapılır.

Yan Etkiler!

  • Aşı yerinde ağrı ve şişlik oluşabilir.
  • Bebeğinde ateş ve kas ağrısı oluşabilir.

9. Kabakulak Aşısı

  • Damlacıkların solunumu ile bulaşan bir virüstür. Ateş, baş ağrısı, bitkinlik gibi sorunlara yol açar.
  • Ayırıca sarılık, menenjit ve kısırlığa sebep olma ihtimali de vardır.
  • Kızamıkçık aşısında olduğu gibi yan etkileri neredeyse yoktur.
  • Bu hastalıktan bebeğini korumak için; kızamık, kızamıkçık ve kabakulak için hazırlanan 12 ay aşısınıyaptırmalısın.

10. Hib Aşısı

  • Hava yoluyla yayılan bakterilerle bulaşır.
  • Menenjit, kan zehirlenmesi, boğazda şişkinlik ve enfeksiyonlara sebep olur.
  • Bu hastalık için yapılan aşı, aşı takviminde DaPT ve İPA aşılarının zamanlarına denk getirilmiştir. 2., 4., 6. ve 18. ayın sonunda yapılmalıdır.
  • Aşı sonrası nadiren aşının yapıldığı yerde kızarıklık, şişlik ve ağrı görülebilir. 1 ila 2 gün arasında düzelir.

11. Hepatit B Aşısı

  • Bu hastalık ağır karaciğer rahatsızlıklarına sebep olabilen bir sorundur.
  • İshal, kusma, sarılık, eklem ve karın ağrısı gibi belirtileri bulunur.
  • Bu hastalığın zararlarından korunmak için, bebeklerde hepatit B aşısı doğumda, 1. ve 6. ayın sonunda yapılır.
  • Bu aşının sonrasında bebeğinde gözlemleyebileceğin bazı etkiler olabilir. Bebeklerde hepatit B aşısının yan etkileri nelerdir diyorsan, sana verebileceğimiz cevaplar şunlardır:
  • Aşı bölgesinde ağrı görülebilir.
  • Bebeğin baş ağrısı, ateş ve kulak çınlaması sorunları yaşayabilir.
  • Bunlar kalıcı sorunlara dönüşmeyen ve kısa sürede etkisini yitiren etkilerdir.

12. Hepatit A Aşısı

  • Hepatit A virüsünü yiyecekler ve kişisel temasla bulaşır.
  • Karaciğerde etkisini gösterir.
  • İlk dozu 18. ayında yapılır. 2 yaş aşıları arasında olan bu aşının 2. dozu bebeğinin 2 yaşını bitirmesine yakın bir zamanda tekrarlanır.
  • Aşı sonrasında nadiren aşı yerinde şişlik, ağrı ve baş ağrısı gözlenebilir.

13. Çocuk Felci (Polio) Aşısı

  • Vücuda ağız yoluyla girer.
  • Beyni ve omuriliği etkileyerek, felce ve ölüme sebep olabilir.
  • Bebeğini bu hastalıktan korunmak için, 6 aylık bebek aşıları arasına çocuk felci aşısını da eklemelisin. Ayrıca, 8. ayın sonunda bu aşı tekrarlanmalıdır, hatırlatalım.
  • Aşının yan etkisi olarak söyleyebileceğimiz tek şey, aşının yapıldığı yerde kızarıklıkların oluşma ihtimalidir.

Aşıyı Ertelemek Ne Zaman Gerekli Olur?

Bebeğinin aşılarını bebek aşı zamanlarında ve doğru bir şekilde yaptırman önemlidir.

Ancak, yine de aşağıda sıraladığımız durumlardan biri bebeğin için geçerliyse, aşıyı erteleme gerekliliği ortaya çıkabilir.

  • Bebeğinin hasta olduğu sırada aşı olması ertelenebilir. Ancak, soğuk algınlığı, ishal gibi hafif şiddetli hastalıklarda aşının ertelenmesine gerek yoktur.
  • Son üç ay içinde bebeğinin steroid ilaç kullanmış olması durumunda bebeğinin aşısını bir süre ileri atabilirsin.
  • Bebeğine son bir yıl içinde kan ve plazma nakli yapılmışsa, aşı olmasının zararı dokunabilir.

Bu maddeler, doktorların yenidoğan bebek aşılarını ertelemenin gerekli olduğunu düşündüğü durumlara göre sıralandı. Ancak, senin bebeğinin durumu için aşıyı ertelemenin gerekli olup olmadığı sorusunun cevabını en iyi doktorun bilebilir, unutma.

Aşı Takvimi

Yazının sonunda, Sağlık Bakanlığı Aşı Takvimi tablosunu işini kolaylaştırması açısından aşağıya ekledik.

Hepatit B Çocuk Felci Dapt- IPA- Hib Verem Hepatit A Prömokok KKK Su Çiçeği
Doğum 1. doz
1.ay 2. doz
2. ay 1. doz 1. doz 1. doz
4. ay 2. doz 2. doz
6. ay 3. doz 3. doz 3. doz
12. ay 4. doz 1. doz 1. doz
18 ay 1. doz
2 yaş 2. doz

Bebeğinin sürekli aşı olmasını gerektiren bu süreçte hem bebeğine hem de sana kolaylıklar diliyoruz.

Ayrıca, bebeğinin aşıları, takvimde yer alan aşılarla sınırlı değil! Aşı Takviminin Dışındaki Aşılar adlı yazımızda diğer aşılara dair bilgiler bulabilirsin.

Aşıların sonunda bebeğinin bulaşıcı hastalıklara yakalanması konusunda endişe etmeyeceğin günler var, ha gayret!

Devletin Karşılamadığı Aşılar: Aşı Takvimi Dışındaki Aşılar Hangileridir ?

Devletin Karşılamadığı Aşılar: Aşı Takvimi Dışındaki Aşılar Hangileridir?

 

Acıbadem Göktürk Polikliniği Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Duygu Gür bebeklerde devletin karşılamadığı aşılar konusunda bilgiler verdi.

Meningokok/ Benekli Menenjit Hastalığı

Meningokok / Benekli Menenjit Nedir?

  • Menenjit, beyni örten zarların iltihabıdır. Farklı enfeksiyon ajanları menenjite neden olabilir. Meningokok menenjiti ise salgın yapan menenjitlerin en önemli sebebidir. Meningokok bakterisinin farklı alt tipleri vardır ve değişik coğrafyalarda farklı tipler baskın olarak görülür.
  • Meningokok hastalıklarının görülme sıklığı dünya genelinde farklılıklar gösterir. Meningokok bakterisi, sadece beyin zarlarını tutup menenjite neden olabildiği gibi tüm sistemlerin tutulduğu ve döküntülerle seyreden meningokoksemi tablosuna da neden olabilir.
  • Türkiye’de meningokoklara bağlı hastalıklar en sık 5 yaş altı ve özellikle de 2 yaş altı çocukları etkilemektedir. Türkiye’de 5 yaşından önce ölen 10 çocuktan birinin meningokoklara bağlı hastalıklar nedeniyle hayatını kaybettiği düşünülmektedir. Solunum yollarıyla yayılan bakteri özellikle kreş, yuva, okul, askeriye, yurt, hac gibi toplu yaşam alanlarında çok çabuk yayılır ve salgınlara neden olabilir.
  • Ayrıca, Türkiye’de her 10 kişiden birinin boğazında bu mikrobu taşıdığı kabul edilir.

Risk Grupları

Meningokok hastalıklarına yakalanma açısından risk grupları;

  • 5yaş altı çocuklar,
  • Ergenlik dönemindekiler,
  • Yaşlılar,
  • Kalabalık yerlerde yaşayanlar,
  • Sağlık personelleri,
  • Bağışıklık sisteminde sorun olanlardır.

Benekli Menenjit Belirtileri Nelerdir?

Menenjitlerde;

  • Ani başlayan ateş,
  • Fışkırtarak kusma,
  • Başağrısı,
  • Işıktan rahatsız olma,
  • Ense sertliği,
  • Havale ve şuur değişiklikleri görülür.

Bakterinin kana yayılmasıyla gelişen meningokoksemilerde ise vücutta yaygın döküntüler de görülür ve bu nedenle halk arasında ‘benekli menenjit’ olarak tanınır.

Neden Benekli Menenjit Aşısı Yapılmalıdır?

  • Antibiyotik öncesi dönemde %70’lerde ölümcül seyreden hastalık, erken tanı ile fark edilmesi ve antibiyotiklerin kullanımı ile menenjitlerde %10, meningokoksemilerde %40 düzeylerinde ölümcüldür. Sağ kalanlarda ise işitme kaybı, hidrosefali (kafa içinin su toplaması), uzuv kaybı, havale geçirme, felç ve zeka geriliğine neden olabilir.
  • Türkiye, WHO (Dünya Sağlık Örgütü) verilerine göre orta riskli grupta yer almaktadır ve aşının uygulanması önerilmektedir.
  • Sağlık Bakanlığı’nın rutin olarak uyguladığı karma aşının içinde bulunan menenjit aşısından (hib menenjiti) farklı bir aşı olan meningokok aşısı, Sağlık Bakanlığı’nın rutin

Benekli Menenjit Aşısı Kaç Aylıkken Yapılır?

Türkiye piyasasında benzer özelliklerde 2 farklı aşı bulunmaktadır.

  • Menactra: En erken 9 aylıkken uygulanabilir. 9 ay – 2 yaş arasındaki dönemde 3 ay ara ile 2 doz yapılıp 2-11 yaş aralığında tek doz yapılır.
  • Nimenrix: 12 aydan sonra tek doz şeklinde uygulanır.

Benekli Menenjit Aşısı Nereden Yapılır?

  • Aşılar genellikle omuz üzerindeki kasın içine uygulanmaktadır.
  • Yurt dışına çıkacak özellikle riskli bölgelere ya da dünyanın farklı yerlerinden gelmiş çocuklarla bir arada olma ihtimali olan yerlere seyahat edecek çocuklara da aşının yapılması önerilir.
  • Ülkemizde hacca gidecek olanlara da meningokok menenjit aşısı uygulanmaktadır ancak bu aşının hem koruyuculuğu kısa sürmekte hem de boğazda meningokok mikrobu taşıyıcılığını etkilemediğinden hastanın sadece kendisini korumakta ama bulaşmayı engellememektedir.

HPV / Rahim Ağzı Kanseri

HPV Virüsü Nedir?

  • Halk arasında bilinen adıyla siğil mikrobu yani HPV, temas yoluyla bulaşan ve sık karşılaşılan bir virüstür. Deride ve genital bölgede siğiller ve rahimağzı başta olmak üzere dış genital bölge ve vajina kanserlerinde etkendir.
  • Deridekiler temas yoluyla, cinsel bölgeyi ilgilendirenler seksüel temasla bulaşırlar. 150’den fazla alt tipi bilinmektedir ama bunlar arasında bazılarının kansere dönüşme bazılarının da siğil yapma potansiyelleri yüksektir. Her yaşta ve herkeste olduğu gibi bebeklerde HPV virüsü enfeksiyon yaratabilmektedir.

Risk Grupları

  • Yaş:

Çocuklarda vücutta siğillere sık rastlanır ama ergen ve erişkinlerde genital bölge siğilleri daha sıktır.

  • Bağışıklık sisteminin durumu:

Bağışıklık sistemi zayıfladığında daha kolay infekte olunur. Böbrek nakileri ve HİV+ hastalarda sık görülür.

  • Bütünlüğü bozulmuş deri:

Deride yara ya da harabiyet varsa enfeksiyon girişi ve çoğalması ihtimali artar.

  • Seksüel temas ve partner sayısının fazlalığı:

Fazla eşli kişilerde risk daha fazladır. İlişkide olunan kişinin fazla seksüel partnerinin olması da olasılığı arttırır. Prezervatif kullanmak HPV olasılığını azaltsa da tamamen engellemez.

  • konular:

Siğilleri ellemek, siğil bulaşma potansiyeli olan ortak kullanılan havuz, duş vb. Yerlerde fazla vakit geçirmek de olasılığı artırır.

Rahim Ağzı Kanseri Aşısı Ne Zaman Yapılır?

Aşı, bu virüsün neden olduğu rahim ağzı kanseri, dış genital bölge ve vajina kanserleri, genital bölge siğillerini engellemek için kullanılır. Her iki aşı da tüm alt tipleri içermediğinden her HPV tipine karşı etkili olmayı garantilemez ama belli başlı patojen HPV tiplerine karşı etkilidir.

Piyasada 2 farklı firmanın aşıları bulunmaktadır.

  • Gardasil:

Rahim ağzı kanserine neden olan tip 16 ve 18 dışında, genital siğillere neden olan tip 6 ve 11 de içerir. Yurtdışında 9 tip içeren yeni bir formu piyasaya verilmektedir. 9-26 yaş grubuna 0, 2 ve 6. aylarda olmak üzere 3 doz şeklinde uygulanır. Aynı yaş grubundaki erkeklerde de genital ve anal bölge siğillerini engellemek için kullanımı vardır.

  • Cervarix:

En erken 9 yaşında uygulanabilir. 9-14 yaş grubunda 6 ay arayla iki doz şeklinde, daha büyüklerde 0, 1 ve 6. aylarda olmak üzere 3 doz şeklinde uygulanması önerilir. İçerdiği 16 ve 18 no’lu tipler rahim ağzı kanserine en sık neden olan tiplerdir.

HPV aşısı yapılmış olsa da rahim ağzı kanserinin erken fark edilmesi için orta yaş döneminden itibaren rutin doktor ziyaretleri ve pap smear ile rahim ağzından örnekleme yapılması önem taşımaktadır.

Bu aşılar bir hormon olmadığından; regl dönemi, ergenliğin başlamış olup olmaması, eşlik eden hormon hastalığının varlığı bu aşının yapılmasını etkilemez.

Rotavirüs Aşıları

Rotavirüs Nedir?

Rotavirüs ishalleri, çocuklarda akut şiddetli ishalin dünyada en sık görülen nedenleri arasında ilk sırada olup, 5 yaş altı çocuklarda hastaneye yatış gerektiren ishallerin %40’ından fazlasını rotavirüs ishalleri oluşturmaktadır. En sık 2-5 yaş arası çocukları etkiler.

Rotavirüsler; tüm memelilerde ve kuşlarda hastalık yapar, kuru sert zeminlerde günlerce ve ellerde de saatlerce canlı kalabilir.

Hastalık ve rotavirüsü aşısı ile ilgili detaylar burada: Rotavirüs ve Aşısı Hakkında Bilmen Gereken Her Şey

Ay Ay Bebek Aşı Takvimi: Bebeğinin Olması Gereken Aşılar Nelerdir?

Ay Ay Bebek Aşı Takvimi: Bebeğinin Olması Gereken Aşılar Nelerdir?

Bir hastalığı önlemek, o hastalığı tedavi etmekten çok daha iyidir. Özellikle de hastalığın yarattığı sıkıntıyı çekecek olan küçücük bebeğin olursa! O yüzden bebeğinin aşı sırasında ağlayan ve korkan halini gözünün önüne getirmemeni ve aşılarını düzenli bir şekilde yaptırmanı öneriyoruz. İşini kolaylaştırmak ve aklındaki sorulara cevap vermek için ise, sana bebek aşıları hakkında bilgiler sunuyoruz. Hadi hemen oku, aşı zamanlarını kaçırma!

Aşı ile, mikropların zayıflatılmış halleri bebeğinin vücuduna verilerek, bebeğinin enfeksiyonla mücadele etmesi sağlanır. Bu durum bebeğinin hasta olmasına sebep olmaz. Peki, ne olur? Aşıların bebeğinin vücudundaki olumlu etkileri nelerdir?

  • Aşı yöntemi ile bebeğinin bağışıklık sistemi, hastalığın mikroplarına karşı savunmalar geliştirmeye başlar. Aşı sonrasında, hastalığın virüsü bebeğinin vücuduna girerse, bebeğin bu virüsü küçücük bedeniyle bozguna uğratabilecek bir güç kazanmış olur. Ancak, hiçbir aşı %100 koruma sağlamaz, hatırlatalım.
  • Bebeğini mikroplara hazır hale getirmesinin yanı sıra aşılar son derece güvenlidirler. Aşı olan bebeklerinvücudunda kısa süreli ve ufak etkiler görülür. Bunun dışında bebeğine bir zarar vermezler.

Ancak, yine de küçücük bebeğine aşı yaptıma konusunda tedirginliklerinin olabileceğini düşünüyoruz. Aşı yaptırmanın gerekli olduğunu bildiğin gibi, yan etkilerine dair de birçok şey duymuş olabilirsin. Aklındaki sorulara cevap bulman için, yararlarının yanında devede kulak kalan bu bebeklerde aşının yan etkilerini bir araya getirdik.

  • Aşının yapıldığı yerde aşı sonrası şişlik ve kızarıklık oluşabilir.
  • Bebeğinde kısa sürede düzelen ateş yükselmesi görülebilir.
  • Son olarak, bebeklerde aşı sonrası huzursuzluk gözlemlenebilir.

Ancak bu etkilerin bir soruna işaret ettiğini düşünmen için, bebeğinde aşı sonrası ateşin düşmemesi, bebeğinin aşırı huzursuz ve sürekli uyumayı isteyen bir halini gözlemlemen gerekir. Böyle bir durumda doktorunla konuşmanı öneririz.

Aşı Takvimi

Şimdi sıra ay ay bebek aşı takviminde;

1. Ay Aşısı:

Hepatit B hastalığı; iştahta azalma, bitkinlik, kusma, sarılık ve eklem yerlerinde ağrılara sebep olan bir hastalıktır.

Bebeğini bu etkilerden korumak için, ilk ayında 2 doz Hepatit B aşısı yapılır. Bebeklerde hepatit B aşısı yapılmasının uygun zamanı; doğumdan sonra ilk dozun, hemen sonra, 1. ay içinde ikinci dozun yapılmasıdır.

2. Ay Aşısı:

Bu ay bebeğinin aşı takvimi biraz yoğun! 2 aylık bebeğe yapılan aşılar Karma, Verem, Pnömokok ve Rotavirustur.

Karma aşıdan kastedilen, difteri, tetanoz, boğmaca ve hib hastalıklarına karşı bağışıklık kazandıran bir aşıdır. DaPT- IPA-Hib adıyla Sağlık Bakanlığı aşı takviminde yer alır.

Bu aşıların bebeğini koruduğu hastalıklara dair ayrıntılı bilgi için, Bebek Aşıları Ve Aşı Takibi Hakkında Merak Ettiğin Her Şey! adlı yazımıza bakabilirsin.

DAPT-İPA-Hib Verem Pnömokok
1. doz 1. doz 1. doz

4. Ay Aşısı

Bebeğinin aşı zamanı! 4 aylık bebek aşıları bebeğinin 2. ayında hangi aşıları yaptırdığına bağlı olarak değişiyor.

Eğer bebeğin 2 aylık olduğunda, DaPT- IPA-Hib, Pnömokok ve Rotavirus aşılarını yaptırdıysan, bu ay 2. dozunu yaptırmalısın.

Eğer ishal aşısı da denen Rotavirus aşına 3. ayda başladıysan bu ay yaptırmana gerek yok.

6. Ay Aşısı

Hepatit B aşısı 3 doz halinde verilir. Üçüncü doz 6 ve 18 ay aralığında yapılır. Sağlık Bakanlığı’nın bebek aşı takviminde 6. ay içinde olması gereken aşılar arasına koyulmuştur.

3.ve 4. ayda yaptırdığın DaPT- IPA-Hib aşılarının 3. dozu yine bu ay içinde yapılmalıdır.

Bu arada, eğer ishal aşısı da denen Rotavirus aşını Rotarix markadan yaptırdıysan 3. doz yoktur.

Takvime göre, bebeğinin olması gereken bir diğer aşı ise çocuk felci (polio) aşısıdır.

DAPT-İPA-Hib Hepatit B Çocuk Felci
3. doz 3. doz 1. doz

Yan Etkiler İle İlgili Uyarı!

Aşı sonrası ateş ve aşı yerinde şişlik olmamasına rağmen bazen tekrarlanan dozlarda bebek aşısı yan etkileri ile karşılaşabilirsin. Önceden de belirttiğimiz gibi, bebeklerde aşıdan sonra ateş yükselmesi gözlenebilir. Eğer bebeğinin ateşi yükseldiyse, doktoruna danışmanı ve bebeğinin önceki aşılarının etkilerini göz önünde bulundurmanı öneriyoruz.

Daha önceki aşılarda ateş ve huzursuzluk olduysa doktorunun önerdiği ateş düşürücüyü verebilirsin. Ateş, o gün olmayıp ertesi günde olabilir bu konuda dikkatli olmalısın.

Eğer, bebeklerde aşı sonrası huzursuzluk kaç gün sürer diye soruyorsan, aşıya bağlı ateş ve huzursuzluğun 3 günden fazla sürmesi durumunda doktorunu araman gerektiğini belirtelim.

12. Ay Aşısı

Bebeğinin bu ay aşı takvimi biraz yoğun!

Bebeğin dokuzuncu ayında kızamık aşısı olmuş olabilir. Hatta belki de, doktorun menenjit aşısını dahi bebeğinin aşı takvimine eklemiştir. Ancak, Sağlık Bakanlığı’nın aşı takvimini esas alarak hazırladığımız bu listede kızamık aşısını 12. aya ekliyoruz.

Onun dışında oldukça sık görülen çocuk hastalıklarından su çiçeği, kabakulak ve kızamıkçık aşıları da yine 12 aylık bebek aşıları arasında!

Son olarak, prömokok aşısının son dozu 12. ayda bulunuyor.

Kabakulak Kızamık Kızamıkçık Su çiçeği tanıtımlarını
1. doz 1. doz 1. doz 1. doz 4. doz

18. Ay Aşısı

2., 4. ve 6. ayda bebeğinin aşı takviminde bulunan DaPT- IPA ve HIB’in son dozu 18. ayda görünmektedir.

Ayrıca, çocuk felci aşısının 2. ve son dozu bu ay yapılır.

Bir karaciğer hastalığı olan Hepatit A’nın ise, 1. dozu 18. aylık bebek aşıları arasında yer alır.

DAPT-İPA-Hib Çocuk Felci Hepatit A
4. doz 2. doz 1. doz

2 Yaş Aşısı

Hepatit A aşısının son dozu bebeğinin ikinci yaşını bitirmesine yakın bir zamanda yapılır.

Bebeklerin Aşı Tablosu

Son olarak, Sağlık Bakanlığı Aşı Takvimini paylaşıyoruz.

Hepatit B Çocuk Felci DAPT-İPA-Hib Verem Hepatit A tanıtımlarını KKK Su Çiçeği
Doğum 1. doz
1.ay 2. doz
2. ay 1. doz 1. doz 1. doz
4. ay 2. doz 2. doz
6. ay 3. doz 3. doz 3. doz
12. ay 4. doz 1. doz 1. doz
18 ay 1. doz
2 yaş 2. doz

Böylece, bebeğin 2 yaşını doldurduğunda olması gereken aşıları olmuş; gerekli bağışıklıkları kazanmıştır. Bebeklikten çıkıp çocukluğunun ileriki zamanlarında olması gereken başka aşılar da var, daha bitmedi.

Ayrıca, bebeğinin aşıları, takvimde yer alan aşılarla sınırlı değil! Aşı Takviminin Dışındaki Aşılar adlı yazımızda diğer aşılara dair bilgiler bulabilirsin.

Ancak ilk etapta; seni ve ağrılı aşıları atlatan bebeğini tebrik ediyoruz.

 

34-35-36 Aylık Bebek Gelişimi

34-35-36 Aylık Bebek Gelişimi

 

34-35-36. ayların en önemli özelliği çocuğunun artık okul öncesi döneme geçiyor olmasıdır. Çocuğunun tüm beceri alanlarında büyük gelişmeler vardır. Oyun her zamanki gibi en büyük önceliğidir. Bunun yanında müziğe, resme, harflere yönelmeye de başlayabilir. Çocuğunun bu aylarda motor, sosyal, bilişsel, dil ve özbakım gelişimini takip etmek, 34-35-36 aylık bebek özelliklerini öğrenmek için okumaya devam edebilirsin!

34-35-36 Aylık Bebeklerde Boy ve Kilo

34-35-36 aylık bebek boy ve kilosu WHO’ya göre aşağıdaki sınırlar arasında olmalı.

34- 35- 36 Ay Bebek Kilosu Kız Erkek Kız Erkek
Ay Alt sınır (%3) Üst sınır (%97) Alt sınır (%3) Üst sınır (%97)
34 Aylık 10.7 17.3 11.2 17.6
35 Aylık 10.8 17.6 11.3 17.8
36 Aylık 11 17.8 11.4 18
34- 35- 36 Ay Bebek Boyu Kız Erkek Kız Erkek
Ay Alt sınır (%3) Üst sınır (%97) Alt sınır (%3) Üst sınır (%97)
34 Aylık 86.7 100.6 88 101.5
35 Aylık 87.3 101.4 88.5 102.3
36 Aylık 87.9 102.2 89.1 103.1

34-35-36 Aylık Bebek Neler Yapabilir?

34-35-36 Aylık Bebeklerde Motor Gelişim

Çocuğunun motor becerilerinin ne kadar ilerlediğinin farkındasın değil mi? Neredeyse; giyinmek, yemek yemek, oynadıktan sonra oyuncaklarını toparlamak, dişlerini fırçalamak gibi günlük sorumluluklarını yapabilecek düzeye geldi.

Oyunlarında da değişiklikler olduğunu fark etmiş olmalısın. Artık kendi kendine oyunlar kurmaya başladı. Hatta, kurduğu oyunlarda sana ve birlikte oynadığı arkadaşlarına görevler vermeye başladığını dahi gözlemleyebilirsin. Bu durum seni şaşırtmasın! Peki, çocuğunun motor gelişimi ile ilgili neler diyebiliriz? Aşağıda sıraladık.

  • Giysilerini kendi başına çıkarıp giyebilir.
  • Hamurdan toplar yuvarlayabilir.
  • Öne takla atmaya başlayabilir.
  • Delikli tahtaya çubuklar çakabilir.
  • Üç parçalı yap boz veya şekil tahtasını tamamlayabilir.
  • Makasla gelişi güzel kesikler yapabilir.
  • Merdivenleri ayak değiştirerek çıkabilir.
  • Daire çizmeye başlayabilir.

34-35-36 Aylık Bebeklerde Dil Gelişimi

Dili kullanımında da büyük gelişmeler olduğunu fark edeceksin. Örneğin;

  • İki ya da üç cümlelik konuşmaları devam ederken ekler de eklemeye başlayabilir. Ama konuşması net olarak anlaşılamıyorsa da konuşma egzersizleri yaptırman yararlı olabilir.
  • “ Bu bir toptur” gibi kurallı cümle kurabilir.
  • Oyuncak, hayvan, yiyecek gibi bazı sınıflandırma ifadeleri kullanabilir.
  • İstek ve gelecek zaman kipleri kullanabilir.
  • Nesneleri açık veya kapalı olarak tanımlayabilir.
  • Soru cümlesinde “-mı” eki kullanabilir.
  • İstenildiğinde adını ve soyadını söyleyebilir.
  • Birbirinden bağımsız iki yönergeyi yerine getirebilir.

34-35-36 Aylık Bebeklerde Sosyal Gelişim

  • Diğer çocukların hareketlerini taklit ederek kurallara uymaya başlayabilir.
  • Hatırlatılmadan da tanıdığı yetişkinleri selamlayabilir.

34-35-36 Aylık Bebeklerde Özbakım Gelişimi

  • 34-35-36 aylık bebek tuvalet eğitimini tamamlamıştır.
  • Palto, kazak ve gömleğini giyebilir.
  • Çoraplarını giyebilir.
  • Yemeğini kendi başına yiyebilir.

34-35-36 Aylık Bebeklerde Bilişsel Gelişim

  • Hareket ve iş belirten resimleri isimlendirebilir.
  • Geometrik şekilleri resimleri ile eşleştirebilir.
  • Çubuğa, sırasına uygun 5 halkayı geçirebilir.
  • Bir nesnenin hafif veya ağır olduğunu söyleyebilir.
  • Bütünü oluşturmak için bir şeklin iki parçasını birleştirebilir.
  • Sorulduğunda uzun ve kısa nesneleri gösterebilir.
  • Diş macunu-diş fırçası, oyuncak bebek-biberon gibi hangi nesnelerin ilişkili olduğunu söyleyebilir.

Çocuğunun bu gelişim alanlarından birinde ya da birkaçında yolunda gitmeyen bir şeyler olduğunu düşünüyorsan gelişim uzmanına danışabilirsin. Gerek olduğu taktirde de bir Psikolojik Danışmanlık ve Özel Eğitim Merkezi’nden destek alabilirsin.

34-35-36 Aylık Bebek Gelişimi için Neler Yapılmalı?

  • Çocuğun erken çocukluk döneminin sonuna geldi. Yani artık tam bir oyun çocuğu. Tüm gününü oyun oynarak geçirebilir. Yavaş yavaş okul öncesi döneme girdiği için onun harfleri, sayıları öğrenmesini istiyor olabilirsin. Ancak bu konuda çok da aceleci davranma. Önünde çok uzun okul yılları var nasılsa. Yine de çocuğun bunlarla erkenden ilgilenmeye başlamış olabilir. Eğer zorla değil de kendiliğinden öğrenmeye çabalıyorsa onu tabi ki destekleyebilirsin. Sadece çok öğretici olma.
  • Eğer çocuğun hala bebek yatağında yatıyorsa artık yetişkin tip yatağa geçiş vakti gelmiş demektir. Tuvalet eğitimi tamamlanmış bir çocuğun yatağından rahatça çıkması önemlidir. Yine de için rahat etmiyorsa, bebek karyolası kadar korunumlu olmasa da, çocuğunun yeni yatağının yanına kısa bir bariyer ekleyebilirsin.
  • Çocuğuna özellikle ince motor becerilerini artırabileceği boyama kalemleri, boyama kitapları, aktivite kitapları alabilirsin. Özellikle yaşına uygun aktivite kitapları ile birlikte çalışmalar yapmanız hem beraber zaman geçirmenizi sağlar hem de çocuğunun eğlenerek öğrenmesini.
  • Küçük parçalardan bütün oluşturmak bu dönemin en keyifli oyunlarındandır. Dolayısıyla yapbozlar, geçmeli oyuncaklar, lego setleri alabilirsin. Bu tip oyuncaklar yaş aralığına göre farklılaşıyor. Yaş büyüdükçe, oynamak için, daha gelişkin motor becerilere sahip olmak gerekiyor. Bu da çocuğunun yeni beceriler kazanmasını sağlıyor.
  • Bu yaşlar çocuğun en çok soru sorduğu yaşlardır. Sorularına mutlaka cevap ver. Cevabını bilmiyorsan birlikte araştırabilirsiniz.
  • Henüz başlamadıysa çocuğunu artık sosyalleşmesi ve yaşıtları ile birlikte olabilmesi için anaokuluna başlatabilirsin. Çocuğun anaokulunda; kuralları, diğer çocuklarla doğru iletişim kurmayı, pek çok çocuk oyununu, şarkısını öğrenecek. Ancak bu durum beraber geçireceğiniz zamanı kııtlayabilir. Bunu engellemek için akşamları ve özellikle hafta sonları için birlikte keyifle vakit geçirebileceğiniz planlar yapabilirsin. Özellikle hafta sonlarını mutlaka değerlendirmelisin!

3. Yaş Doğum Günü Geldi Çattı!

Çocuğun artık üçüncü yaşını dolduruyor ve 3 yaş doğum günü muhtemelen onun en iyi hatırladığı ilk doğum günü olacak. Bu doğum gününü arkadaşları ile, yaşıtları ile oyunlar oynayarak, koşarak eğlenerek, hatta karaokeden tut atölyelere birbirinden farklı pek çok etkinlikle kutlamasını sağlayarak ona harika bir doğum günü hediyesi vermeye ne dersin?

Cevabın evetse bu etkinlikleri bir arada bulabileceğin üstelik seni hazırlık, temizlik, organizasyonun tüm ayrıntılarını düşünmek gibi pek çok detaydan kurtaracak Çocuk Doğum Günü Parti Mekanı önerimize kulak verebilirsin. Parti mekanlarında tecrübeli ekiplerle; temadan kostüme, parti etkinliğinden ikram içeriklerine kadar her şeyi planlayabilir gerisini de onlara bırakabilirsin.

Pek çok parti mekanı doğum günü pastası konusunda sana destek olabilir. Yine de çocuğuna özel, istediğin temada ve renklerde birbirinden güzel doğum günü pastası alternatifleri için Çocuk Doğum Günü Butik Pasta sayfamızdan yararlanabilirsin.

34-35-36 Aylık Bebeklerde Beslenme

Süt Grubu Protein Grubu Sebze Grubu
3 porsiyon 4 porsiyon 200 gr sebze
1 su bardağı süt 1 yumurta
1/2 su bardağı yoğurt/kefir 2 küçük köfte/tavuk/balık
1 kibrit kutusu peynir 2 çorba kaşığı kuru fasulye/mercimek
Meyve Grubu Tahıl Grubu Yağ Grubu
3 porsiyon 5 porsiyon 4 porsiyon
1/2 bardak meyve suyu 2 dilim ekmek 2 tatlı kaşığı zeytinyağı/tereyağı
2-3 kuru incir/kayısı 2 yemek kaşığı makarna/pilav 1 tam ceviz içi
1 küçük mevsim meyvesi 1-2 yemek kaşığı tahıl 2-3 adet zeytin
1 küçük mevsim meyvesi 1-2 yemek kaşığı tahıl 2-3 adet zeytin
Öğün Örnek Menü
Sabah Otlu peynirli tereyağlı omlet + 2-3 adet zeytin + 1 dilim tam buğday ekmeği
Ara Öğün 1 küçük meyve + 2-3 kuru incir + 1 ceviz içi
Öğlen Fırınlanmış somon + 1 dilim tam buğday ekmeği
Ara Öğün 2 adet yulaflı kurabiye + ½ su bardağı meyve suyu
Akşam Sebzeli pilav + ½ su bardağı yoğurt
Gece 1 su bardağı süt

Çocuğun günde 4-6 bardak su içmelidir.

Aşı Takvimi

Bu aylarda aşı bulunmamaktadır. Bebeğinin aşı takvimi hakkında ayrıntılı bilgi için, Ay Ay Bebek Aşı Takvimi: Bebeğinin Olması Gereken Aşılar Nelerdir? yazımıza bakabilirsin.

error

Sosyal Medyada Bizi takip edermisiniz ?